به نام خدای مهربان
نگاهی کوتاه به اقدام پژوهی Glance Education Action
تعریف اقدام پژوهی:
اقدام پژوهی روشی یارویکردی تازه به مسائل جاری آموزش وپرورش است که درآن کارگزارفکور تلاش میکند با استفاده ازتوان خلاقیت خوددرمحل کارتغییری هدفهند بوجود آورد.
اقدام پژوهی،چرخه ای ازبرنامه ریزی ،planningعمل
ACTING/ACTIONمشاهدهOBSERVING
وبازاندیشی وتفکرREFLECTING
مراحل اقدام پزوهی
عنوان اقدام پژوهی
1-محدودبه محل کار باشد
2-متضمن مسئله اصلی پژوهش باشد
3-روشن ورسا باشدپیچیدنباشد
4-عنوان باید تغییر وضع موجود را در بهبود باعباراتی نظیر افزایش،کاهش،تغییر،اصلاح،ایجاد،حل،رفع،بهبود،ارائه وراهکار نشان دهد
۵-بامسئله تحقیق همپوشی داشته باشد یعنی اگرعنوان باشد حل مشکل یادگیری دانش
آموز
این عنوان بامسئله تحقیق همپوشی ندارد زیرا فراتر از عنوان تحقیق است
ویژگیهای اقدام پژوهی
للف-اقدام پژوهی به اینجا واکنون توجه دارد
ب-اقدام به منظور اطلاع یابی است
ت-تحقیقی دامن گستر است
ث-بسویب مشارکت گرایش دارد
ج-جایگاه ارزشی خاصی دارد
چ-فقط به قصددانستن انجام نمی شوند
ح-اقدام پزوهی نتایج خود را انتشارمیدهد
خ-اعتبار نتایج به وسیله خودوصاحبنظران (همکاران)بدست می آید
توضیح کلی در مورد مسئله تحقیق
1-در عنوان معمولا اصطلاحاتی آمده که نیاز به توضیح بیشتر دارد را توصیف نمایم
2-با مخاطب خود ارتباط برقرار کنیم
3-تصرف در موضوع تحقیق
4-چگونگی برقرای ارتباط پژوهشگر با مساله
5-مثل بیان مسئله حرکت از جزء به کل
چگونگی کشف مسئله
معلم وقتی وارد در ورودی مدرسه می شود شاید نگاه مسئه محور داشته باشد دهها مسئله برای او مطرح باشد ممکن است این مسئله در بیرون از مدرسه یا دردرون مدرسه ودرکلاس درس توجه معلم را به خودش دتجلب کند
-باگذشت دوهفته متوجه شدم –یک باره متوجه شدم –دیگران به من گفتند – از پرونده تحصلی معلم سال گذشته در یافتم که ...
-انواع مسئله
1-مسئله روانشناسی 2-مسئله اجتماعی 3-مسئله فرهنگی و- مسئله خانوادگی 5-مسئله کلاسی 6-مسئله موردی 7-مسئله گروهی (یک کلاس) 8-مسئله مدیریتی
قصد نیت وعلل وانگیزه پژوهشگر از انجام تحقیق
1-کنجکاوی 2-مسؤلیت 3-تمرین 4-وجدان کاری 5-رهایی از وضع موجود 6-نوآوری طرحی نوع دراندازیم 7-پیشرفت تحصیلی 8-خدمتگزاری به جامعه فرد 8-ایجاد علاقه در متربی 9-الگوبرای معلمان دیگر
اهداف اقدام پژوهی
هدف کلی همان عنوان اقدام پژوهی است
هدف جزیی از هدف کلی استخراج می گردد مثال
افزایش تفکر خلاق در دانش آموزان یک کلاس هدف کلی است
هدف جزیی:1-افزایش اعتماد به نفس دانش آموز
2-ایجادحس کنجکاوی دانش آموزان
4-ایجادنگاه عمیق به مسائل پیرامونی
5-ایجادآمادگی در آنها
6-پرورش روحیه پرسشگریو...
همچننین هدف اقدام پژوهی می تواند ملی،استانی ،منطقه ای ومحلی باشد به عبارت دیگر ما جهانی فکر می کنیم ملی تصمیم می گیریم ومنطقه ای عمل می کنیم هدفهای آرمانی وایده ال همیشه فابل تحقق نیستند بنابر این یک اقدام پژوه به دنبال آن نیست ویا ممکن است اتخاذ چنین هدفی وی را از ادامه کار منصرف نماید .همچننین هدفهای اقدام پزوهی باید زود بازده باشد تا شیرینی وحلاوت آن در ایجاد تغییر در دانش آموزان یا هر مؤسسه ای که دران اقدام پژوهی اجرا می شود اشکار گردد.ممکن است معلم اقدام پژودرمیزان دستیابی به اهداف یاهدف موردنظرخود باتوفیق چشم گیری مواجعه نباشد ولی تغییرات هرچنداندک باشدقابل قبول است میتوان باشناخت کاستیهای وارائه راه حل جدید یاتجدید نظردرراههای قبلی گامهای مؤثری درجهت هدف برداشت.
مک نیف(1382ترجمه آهنچیان،26)معتقداست اهداف اقدام پژوهی همه جانبه است یعنی از فردتانظام اجتماعی رادربرمیگیرد.می تواند:
-پیشرفت فردی
-بهترشدن کارحرفه ای
-پیشرفت سازمانی که اقدام پژوه درآن کار می گند
ایفای نقش درشکل گیری یک نظام مطلوب اجتماعی
گردآوری وتحلیل اطلاعات
گردآوری وتحلیل داده ها واطلاعات
یکی از کلیدیترین مرحله اقدام پژوهی پس ازشناسایی مساله نحوه جمع آوری اطلاعات درباره موضوع اقدام پژوهی است .اطلاعاتی که هم بایدوضع موجودرا به طور دقیق شناسایی کند وهم براساس یک شناخت عمیق منجر به ارائه راه حل یاراه حل های پیشنهادی برای ایجاد تغییر دروضع موجودشود.
بنابراین روشهای جمع آوری اطلاعات ومنابع اطلاعات عبارت است از :
-پرسشنامه،مشاهده ،مصاحبه،چک لیست ،مراجعه به پرونده تحصیلی ،معلم سال گذشته، اطرافیان ،والدین، طرحهای تحقیقی انترنت،مجلات وکتابهای تربیتی وکلیه مواردی که می تواند مارا در شناخت وایجادتغییر کمک کند.
محقق بر پایه اطلاعات بدست آمده راه حل را بکار می برد وفرایند کاربرد آن را بیان می کند محقق باید توجه داشته باشد که یکی از مهمترین مراحل کار نظارت بر اجرای عمل است در این مرحله است که نقاط ضعف وکاستیهای طرح مشخص می شود باید عیب اصلاح یا در صورت غیر کارآمد بودن حذف گردد.
نتایج تحقیق
محقق باید توجه داشته که نتایج تحقیق بر اساس شواهدمنطقی وبر اساس مستندات اسنادومدارک علمی ارائه شود .نه براساس مسایل ذهنی خود زیرایک سند آموزشی باید سنجید ومنطقی باشد.
بهتراست گزارش نهایی از قواعد زیر پیروی کند :
-استفاداز شیوه درست ومنطقی
-رعایت قواعد نوشتن
-نداشتن اغلاط املایی
منابع:-ساکی ،رضا ،اقدام پژوهی ،راهبردهای برای بهبود آموزش وتدریس ، پژوهشکده تعلیم وتربیت ،تهران1383
- پویا ،قاسمی،راهنمای عملی پژوهش درعمل پژوهشکده تعلیم وتربیت ،تهران
1381
به نام خدا
نظام پیشنهاده
طرحی از :حمید منصوری
آموزش وپرورش شهرستان صومعه سرا
سال تحصیلی -86-85
مقدمه ومختصری در باره موضوع:
آموزش وپرورش به عنوان یکی از نهادهای اساسی هر جامعه نقش مهمی در هدایت انسان به سوی تعالی بر عهده دارد.
با نگاه به مقوله تربیت اجتماعی در جوامع بشری نقش آموزش وپرورش سنگین تر از سایر نهادنهای موجود است .به همین دلیل اکثریت صاحب نظران تعلیم وتربیت موفقیت وشکست بر نامه های رشد وتوسعه را به آموزش وپرورش نسبت می دهند.
باسکین وهمکارانش،در مقاله ای در باره نوآوریهای آموزشی در سطوح عالی آموزش تهیه کرده است به این واقعیت سخن به به میان آوردند که نوع آوریهایی آ؛موزشی به سادگی جای گزین شیوه های تدریس سنتی نمی شود بلکه در برابر آنها مقاومتهای گوناگونی صورت می پذیرد.
میلز درمقاله سال ( 1969)نشان دادکه :صرف وجود نوآوری ،به خودی خود همه کار محسوب نمی شود بلکه ضرورت دارد به منظور جا انداختن آن در سازمانهای آموزشی زمینه سازیهای لازم برای عادی سازی تغییرات ساختاری در سازمان انجام پذیرد.
ولکوت (1977)نیز در بررسی چگونکی تحقق نوآوریهای آموزشی ،گزارش می دهد که بسیاری از پژوهشگران آموزشی ،نسبت به این که معلمان یعنی مصرف کننده گان واقعی طرحهای ابتکاری ، نوآوری وابتکارارائه شده از طرف آنها چگونه برخورد می کنند ، زمینه سازیهای فرهنگی برای تحقق نوآوریهای آموزشی توجه داشته با شند.
رومبرگر وپرایس (1981)در همین زمینه می نویسد "افراد مبتکر ونوآور ،باید بدانند که در برابر نوآوریهای آنها ، مقاومتهای صورت خواهد پذیرفت. از این رو باید آماده برخورد با این مقاومتها ومانع تراشیها باشند وبا شناخت قبلی از موانع ومشکلات فرهنگی موجود ،خود برای پاسخ گویی به آنها اماده سازد
از کارکردهای اساسی آموزش وپرورش در دنیای امروزه عبارتند از: جامعه پذیری،آموزش مهارتهای زندگی، ایجاد روحیه وداشتن تفکر علمی،سازگاری با محیط، یادگیری آداب رسوم با هم زیستن ، ایجادتفکر توانستن و...در دانش آموزان است.
بر اساس همین استدلال همیشه تغییر محیط آموزشی دانش آموزان نقش مؤثری در میزان یادگیری آنها دارد مثلا بهتر است معلم کلاس با استفاده از ابتکار خود ساعتی از روز آموزشی را با دانش آموزان در بیرون از کلاس درس بگذراندو...
در این طرح که به ظاهر خیلی ساده به نظر می رسد مدیر آموزشگاه می توانداز طر یق هماهنگی با مدارس همجوار یا هر مدرسه مورد نظر خود معلمان پایه های تحصیلی را به صورت مهمان دعوت کند که در طول یک دوره آموزشی یک روزه با دانش آموزان همان پایه تحصیلی به تدریس بپردازد.یا اگر معلمی در تدریس و یا آموزش قرآن قوی است مدرسه میزبان می تواند از او دعوت کند که تجربیات خود را در اختیار دانش آموزان مدرسه میزبان قرار دهد البته این جابجایی معلم با اطلاع تلفنی از سوی مدارس میزبان ومیهمان به کارشناسی آموزش ابتدایی ویا راهنمایی صورت می گیرد.
مثلا"اگر مدیر یک مدرسه ای تصمیم بگیرد از معلم قران مدرسه ای
همجوار که در آموزش وانتقال مفاهیم قرآن از تبحر لازم بر خوردار است
در مدرسه خود استفاده کند می تواند با هماهنگی تلفنی بدون اطلاف وقت
این کار را هم باکارشناسی آموزش و هم با مدرسه معلم میهمان انجام دهد.
در این حالت برای اینکه وقت دانش آموزان مدرسه ای که اقدام به اعزام
معلم میهمان کرده است گرفته نشود مدیر مدرسه میهمان به معلم همان پایه
در مدرسه خوددستور می دهد تا در آن مدرسه با دانش آموزان همان پایه
روش دیگراجرای این طرح استفاده از تجربیات معلمان باز نشــته منطقه ای
یا افرادی که از نظرتعلیم تربیـت صاحب نظرهستند در یک جلـــسه هم
اندیشی با معلمان مدرسه .
اهداف طرح
ارتقاءو افزایش کیفیت بنیه علمی دانش آموزان
آشنایی دانش آموزان با روش تدریس برتر
ایجادروحیه نشاط وتنوع در برنامه آموزشی مدارس
سنجش عمل کرد معلم از طریق نظر خواهی از دانش آموزان
استفاده از تجربیات معلمان باز نشته در امر تعلیم تربیت
ایجادروحیه نشاط وشادابی در معلمان باز نشسته
اهمّیت اجرای طرح
اصولا" لازمه وجودی هر تدریس موفق تغییر است ، تغییری که حساب
شده ،منطقی واز طرح منسجمی بر خودار باشد . صاحبنظران علوم تر بیتی
معتقدند روشهای سنتی تدریس به دلیل غیر قابل انعطاف پذیری آن کاربردی
چندانی ندارد.واصولا" روش تدریس ترکیبی را پیشنهاد می کنند .لذاما در
این طرح به دنبال استفاده بهینه از تجربیات ارزشمند معلمانی هستیم که در
مدارس ما یا فرصت مطرح کردن خود را ندارند یا چنین فرصتی به آنها داده
نشده است تا ابتکارات ونوآوریهای خود را در اختیار سایر دانش آموزان
قرار دهند.قطعا" می توان امید وار بودکه اجرای برنامه های متحول گونه
چشم انداز امید بخشی را پیش روی آینده سازان میهن اسلامی ما می گشاید.
ضرورت استفاده از تجربیات فرهنگیان بازنشته می تواند در امرچگونگی استفاده از روش تدریس برترمؤثر باشد.
نیازهای اجرایی طرح
این طرح فقط نیاز به خود باوری از سوی مدیران ما دارد. ارائه راهکار و حمایت از مدیران برای کاربردی آن .
در ابتدای سال تحصیلی می توان در یک جلسه با شرکت همه مدیران طرح راهکارهای اجرایی آن را توضیح داد
واز مدیران خواست تا زمینه های اجرایی آن را فراهم نمایند.
در مورد استفاد از معلمان باز نشسته منطقه ای وصاحبظران می توان از دعوت نامه رسمی که از سوی مدیریت
آموزش پرورش صادر می شود استفاده کردتا دعوت جنبه رسمیت بیشتری داشته با شد همچنین بهتر است یک
نفر از سوی کارشناسی مقطع تحصیلی در روز برگزاری جلسه هم اندیشی در مورد مسائل آموزش وپرورش به
محل اعزام شود.
موانع ومشکلات اجرایی طرح
اگر چاشنی خواستن و خود باوری را در دستور کار قرار دهیم می توانیم طرح را بدون مقاومت در مدارس اجرا نمایم
ممکن است در ابتدا از سوی معلمان بامقاومت روبرو شود ولی انتظارمی رود درعمل مقاومت آنهاکاسته می شود.
مشکل دیگر قابل پیش بینی جلو وعقب بودن بعضی ازمدارس مجری در میزان صفحات تدریس شده است که با
هماهنگی مرتفع می گردد.
انتخاب فرد اصلح برای جلسه هم اندیشی ویا معلم خبره برای تدریس در یک روز با ید با دقت وحساسیت یژه ای انجام گیرد.
ایجاد زمینه اجرایی طرح مستلزم فضای فکری لازم در معلمان مدرسه توسط مدیرواحد آموزشی است.
زمان ومحدوده اجرایی طرح
به حول قوه الهی این طرح را می توان با هماهنگی معاونت آموزش عمومی و کارشناسی آموزش ابتدایی
وراهنمایی از حدود یک ماه از شروع سال تحصیلی گذشته باشد در سطح مدارس ابتدایی وراهنمایی شهرستان به
اجرا در آورد.
ارزشیابی از طرح به دو صورت می تواند انجام گیرد.
الف-کتبی:مدیران مدارس میزبان می تواننداز طرق پرسشنامه ساده خود ساخته سطح ونحوه تدریس، میزان استفاده دانش آموزان از معلم میهمان برآورد نمایند.
وهمچنین میزان استفاد از محتوای جلسه هم اندیشی رااز دیدگاه معلمان حاضر پرسید
ب-شفاهی : نظر خواهی شفاهی از دانش آموزان میزبان معلم میهمان ،یا مشاهده رفتار وواکنشهای دانش آموزان پس ازپایان کلاس ویا می توان از دانش آموزان خواست نظرخود را در مورد کلاس و... به صورت مکتوب با همکاری همدیگر بنویسند.
از معلمان شرکت کننده در جلسه خواسته می شود از یافته ها وبرداشت های خود درکلاس درس استفاد نمایند.
نتیجه طرج
از آنجایی که تغییر ونوآوری آموزشی می تواند بر نحوه وکیفیت تدریس بیفزاید واز یکسانی ویکنواختی جلوگیری نماد،لذا اجرای این طرح ضمن ایجاد تنوع در آموزش افزایش روحیه دانش آموزان را سبب می شود.
می توان میزان آمادگی دانش آموزان را با کمک معلم میهمان مورد ارزیابی قرار داد.
افزایش سطح کیفی آموزش وایجاد تفکر واگرا در دانش آموزان از طریق طرح پرسشهای خلاق و...
استفاده از تجربیات معلمان باز نشسته وصاحبظران در امر تعلیم تربیت وشکوفایی استعدادهای آینده سازان.
حمید منصوری
معاون آموزش عمومی شهرستان صومعه سرا
به نام خدا
نظام پیشنهادات
روش افزایش انگیزه دبیرانی که تمایل به دریافت ساعت تدریس اضافی هستندودر مدارس غیر موظف
تدریس می کنند
طراحی :حمید منصوری
آموزش وپرورش شهرستان صومعه سرا
سال تحصیلی 86-85
یکی از مباحث اساسی در نظامهای آموزشی دنیا، افت تحصیلی دانش آموزان یاخارج شدن زود هنگام ورودی آنها است .این پدیده را در نظامهای آموزشی بخصوص در نظامهای آموزشی متمرکزاز شدت زیادی برخوردار است، وگریز از این پدیده در آموزش وپرورش اجتناب ناپذیراست.
روان شناسان یادگیری عوامل مؤثر در افزایش یادگیری و انگیزه فراگیران را متغیر می دانند ولی اغلب آنها در این جمله که :"وجود انگیزه بالا در مربی می تواند یخ وجودی متربی را آب کند واورا راغب تر نماید"اشترک نظردارند.
براساس همین رویکرد در این طرح روشی ارائه می گردد که در صورت عملیاتی شدن آن می تواند سطح کمی وکیفی آموزش وپرورش را بالا ببرد.
همانطوری که می دانیم افت تحصیلی در دروس مثل ریاضی ،علوم تجربی ،زبان انگلیسی وعربی در دوره راهنمایی تحصیلی خیلی زیاداست،اغلب دانش آموزان در مناطق دور دست ویا در مدارس درجه چندمی (مدارس موجود در شهرها به صورت خودکار بدون اینکه در جه بندی از سوی آموزش وپرورش ویا مقامات رسمی صورت بگیرد در نزد اولیاء دانش آموزان انجام می گیرد )با این پدیده مواجه هستند در بررسی ها منطقه ای معلوم شده که افت تحصیلی در بسیاری از مدارس از دیدگاه مدیران و دانش آموزان (اطلاعات از طریق جمع آوری نظرات مدیران درمورد افت تحصیلی) ناشی از کم کاری ،والدین،دبیران می باشد.
تقریبآهمه مدیران عنوان نموده اند که دبیران دروس مثل ریاضی وزبان و...را به صورت اضافه کار می گیرند(این پدیده در شهرهای در شهر ها خیلی چشمگیر بوده است و خروجیهای معلم تطابقی با ورودیهای آنها ندارد)
کم کاری بی انگیزه گی در کارشان بسیار زیاد است لذا این طرح می کوشد تا از سال تحصیلی 86-87روش نوینی را در نحوه ارائه اضافه کاری دردروس مورد نظر اتخاذ نماید.
روش کار به این شیوه است که طی یک بخشنامه به اطلاع کلیه مدیران ودبیران می رساند .میزان علاقه مندی دبیران در مدارس ونحوه تدریس دروس مختلف ،میزان فعالیت آنهادر فرایند یاددهی –ویادگیری ، میزان استفاده دبیران از طرح درس واستفاده از روشهای مکمل وفوق برنامه در درسهای مورد نظر به اطلاع کارشناسی آموزش برسد.
-بررسی میزان ودرصد قبولی دانش آموزان پایه ها در آزمون پایانی مشخص ومعلوم می گردد.
براساس یک بررسی، دبیران برتررا مشخص می کنیم وسپس ساعات [1]اضافی موجود را بین آنها تقسیم می نمایم در این وضع دبیران می دانند آنهایی که تلاش بیشتر می کنند حق استفاده از فرصت بوجود آمده را دارند و همچنین در می یابند تقسیم فرصت اضافی برای کسب درآمد بیشتر را به تلاش می دهتند نه به مسائل دیگر.
در مورد دیگر بسیاری از مدیران گزارش می کنند که معلمان غیر موظف مدارس شان در مقایسه با مدارس موظف کار کمتری می کنند به عبارت دیگر فعالیت کمتری از خود نشان می دهند وخیلی خود را در فرایند یاددهی –یادگیری دانش آموزان درگیر نمی کنند
درمورد بند اخر این پیشنهاد لازم می دانیم که درفرم ارزشیابی پایانی که هر ساله برای کارمندان توسط مدیر واحد آموزشی تکمیل می شود تغییراتی به روش زیر داده شود.
نظر همه مدیران را در مورد( مدارس موظف ومدارس غیر موظف) فرد جمع آوری شود و سپس امتیاز لازم داده شود[2].
اهداف طرح
1- افزایش انگیزه در دبیران برای فعالیت در فرایند یاد –دهی یاد گیری
2-افزایش میزان یادگیری دانش آموزان
3-دخالت بیشتر مدیران در کنترل فرایند یاددهی – یادگیری
4-استفاده از روشهای پیشرفته تدریس برای افزایش انگیزه دانشآموزان
اهمیت طرح
با توجه به نحوه تقسیم اضافه کار ی موجود در دروس مورد اشاره ،این طرح تلاش دارداز شیوه سازمند در ارائه فرصت لازم به دبیران استفاده بهینه نماید .همچنین این امکان را بوجود می اورد تا بین آن دسته از دبیرانیکه تلاش بیشتری در بکارگیراز روشهای پیشرفته می کنند تفاوت قائل شده وکارآیی آنها را افزایش داد. اجرای این طرح که در مورد تآثیر نظر مدیران مدارس غیر موظف در مورد معلمان آنهارا مجاب می کند که در انجام وظایف سازمانی دقت بیشتری در مدارس غیر موظف ودروسی که به صورت حق التدریس تدریس می کنند احساس مسؤلیت بیشتر ی نمایند.
نیازهای طرح
جلسه توجیهی برای مدیران وروشن کردن ابعاد قضیه ،ارسال بخشنامه رسمی از سوی مدیریت آموزش وپرورش .تغییر در فرم ارزشیابی کارکنان دولت .
موانع ومشکلات اجرایی طرح
ممکن است بعضی از دبیران بر اساس عادات معلوف اعتراضهایی نمایند واز نحوی کار شکایت نمایند که با قانونمند کردن موضوع به ابعاد قضیه پی می برند.
زمان ومحدوده اجرای طرح
این طرح را می توان در ابتدای سال تحصیلی بر اساس ضوابط پیش بینی شده به اجرائ در آورود.
نحوه ارزشیابی
مقایسه نتایج ارزشیابی نیم سال تحصیلی اجرای طرح با مدت مشابه آن در سال گذشته ومشاهده نقاط قوت وضعف آن.
نتیجه طرح
قطعآ با اجرای این طرح می توان گامی بسوی عدالت آموزشی برداشت و نتایج مفیدی نیز اجرای آن گرفت . این طرح همچنن در سایر دبیران ایجاد روحیه تلاش بیشتر را فراهم می کند.
آموزش وپرورش شهرستان صومعه سرا
حمید منصوری
مردادماه 1386
به نام خدا
ارایه راهکارهای لازم در جهت تقویت یادگیری دانش آموزان سوم راهنمایی به روش آزمون
مقدمه ومختصری درباره موضوع
به حول قوه الهی وبا استعانت از حضرت حق بر آن شدیم تا روشی سودمند در جهت افزایش عملکرد دانش آموزان پایه سوم راهنمایی طراحی نمایم در این راستا به منظور تعمیق وحفظ یادگیر دانش آموزان در نیم سال دوم ویادآوری آموخته نیم سال اول آزمونی علمی بر اساس معیارها وضوابط امتحانی پایانی وبا در نظر گرفتن کلیه سرفصل های در سی مطابق آزمونهای پایانی به اجراءگذاشتیم
این آزمون که به صورت هماهنگ در مدارس راهنمایی تحصیلی شهرستان برگزار می گردد تلاش می کند از طریق همکاری وهمیاری همه دبیران مقطع راهنمایی گامی به پیش بردارد امروره مطالعات زیادی در سطوح مدیریت نشان می دهد توجه به رفتارهای مثبت یک فرد اثر تربیتی مؤثری در فرایند عملکردی اودارد تلاش داریم تا با ایجاد انگیزه مثبت این آزمون را به صورت هماهنگ در مدارس راهنمایی برگزارکنیم اجرای آزمون توسط مدیرآموزشگاه به صورت جابجایی انجام می شود [1]به لحاظ جلوگیری از دخالتهای دبیران در نمرات دانش آموزان خود مدیری که اجرای آزمون را بر عهده دارددرروز اجرا، اوراق امتحانی آن حوزه را به مدرسه خود آورده و توسط دبیران همان رشته تصحیح می کند.
مدیران مدارس موظفند دراجرای هرچه دقیقتر آزمون احتمام لازم را بکاربرده بلافاصله شورای دبیران را برای ایجادآمادگی تشکیل دهند همچنین مدیران مدارس راهنمایی موظفند درراستای تحقق اهداف مورد نظر در فرصت مناسب در کلاسهای درس موضوع را بادانش آموزان درمیان گذاشته واین نکته راگوشزدنمایند که این آزمون علاوه بر افزایش یادگیری آنها وایجادآمادگی می تواند مدرسه ی مارا به عنوان یک آموزشگاه برتر درسطح مدارس شهر مطرح نماید.
در این روش به منظور افزایش انگیزه در دبیران مقررگردیدکلیه مدارسی که بتوانندرتبه بالاتر میانگین پنج منطقه برتر استان راکسب نمایند از مدیران ودبیران موفق در یک همایش باشکوه ازسوی مسؤلان تقدیر وتشکر به عمل می آید
انتخاب میانگین پنج منطقه استانی به دلیل افت شدید در شهرستان ما است وشهرستانهای دیگر می تواننداز شرط دیگراستفاده نمایندبرای حفظ وافزایش انگیزه در دیگردانش آموزان ومعلمان میتوان به یکی از روشهای زیر عمل کرد:
1-این آزمون را در آخردی ماه وبیستم اردیبهشت ماه برای همه دروس اجرامی شود
2-ازمیان کلیه دروس دست به انتخاب زد مثلاما دروس ریاضی زبان انگلیسی ،عربی وعلوم تجربی را انتخاب نمودهایم.1
3- درموردسایر دروس که مستقیم آزمون نمی شود میتوان گفت چنانچه عملکرد دبیران ازمیانگین سال گذشته بالاتر باشند از آنها نیزدرهمان همایش قدردانی می شودازدبیران خواسته شد این تغییرات را می توانید به روش اقدام پژوهی انجام دهید.
طراحی سؤالات با استفاده از چندین نوع سؤال که از دبیران هررشته دریافت می گردد وهمچنین بااستفاده ازبانک سؤالات انجام می شود.
برای زمینه سازی اجرایی نظر مساعد مدیر منطقه لازم وضروری است
تقسیم کاربرای کسب موفقیت بیشترانجام می شودمثلاهماهنگ کننده گروهای آموزشی مسؤل جمع آوری تایپ وتکثیرسؤالات رابر عهده می گیرد وکارشناس آموزش راهنمایی مسؤل پاسخ به سؤالات احتمالی مدیران ودبیران را به منظور فضاسازی مناسب است.
ماسعی میکنیم ازطریق همکاری وهمیاری همهء دبیران مقطع راهنمایی گامی به پیش بردارد امروره مطالعات زیادی در سطوح مدیریت نشان می دهد توجه به رفتارهای مثبت یک فرد اثر تربیتی مؤثری در فرایند عملکردی اودارد تلاش داریم تا با ایجاد انگیزه مثبت در مدیران ،دبیران زمینه لازم در اجرای مؤثر این آزمون را فراهم کنیم درراستا ی تحقق این هدف با مراجعه به مدارس راهنمایی وتشکیل جلسات بادبیران نظر مساعد آنها راجلب کردیم.
هدف اجرای طرح در سطح مدارس راهنمایی
این طرح با هدف ایجاد افزایش انگیزه در معلمان ودانش آموزان در
فرایند یاددهی -یادگیری می کوشد ضمن فراهم آوردن زمینه لازم در
ایجاد بسترهای مناسب برای دبیران در توجه به آموخته های قبلی فراگیران
و بسط وتعمیق آنها به هدفهای زیردست یابد.
--تلاش درجهت افزایش انگیزه در دبیران
--افزایش رقابت سازنده در میان دبیران هم رشته
--افزایش رقابت برنامه ریزی شده در دانش آموزان
--بالا بردن سطح یادگیری دانش آموزان و باز آموزی مطالب آموخته شده
در نیم سال اول تحصیلی وایجاد آمادگی برای شرکت در آزمون پایانی
--یادسپاری ویادآوری مطالب قبلی ومطالب بعدی
--فعال سازی گروهای آموزشی منطقه
--تشخیص نارسایی یادگیری دانش آموزان اصلاح وبهبود روش تدریس معلم دادن بازخوردمنطقی به دانش آموزان[2]1
اهمیت وضرورت اجرای طرح
علمای تعلیم تربیت معتقدند به دلیل داشتن آینده متحول که درآن کودکان
نوجوانان وجوانان بتوانند خودرا با تغییرات سریع علمی تکنولوژیکی
ودست آوردهای بی حد حصر بشری مطابقت دهند باید برای آنها از میان
برنامه های گوناگون انتخابی اصلح از سوی برنامه ریزان ودست اندرکاران
تعلیم تر بیت صورت گیرد لذا برآن شدیم به منظور تحقق هدفهای
آموزش وپرورش وسوق دادن انسان بسوی تعالی تعمیق وتقویت
یادگیری آزمونی در چهاردرس عربی زبان انگلیسی ،ریاضی وعلوم تجربی
طراحی و با هماهنگی معاونت آموزش عمومی سازمان آموزش وپرورش
استان گیلان در سطح شهرستان به اجرا بگذاریم. لازم می دانیم این نکته
را یادآور شویم که ایجاد آمادگی در دانش آموزان با هدف کسب یادگیر
بیشتر وعملکرد مطلوب در آزمون پایانی ضرورت اجرای این آزمون را
آشکار می کند
نیازهای اجرایی طرح
اساسی ترین نیازهای این طرح آن عبارتنداز سوالات استانداروچگونگی انتخاب آن ،تکثیر وسازماندهی آنها کلاس درس دانش آموزان پایه سوم راهنمایی ،تشکیل جلسات هماهنگی با مدیران ،وکسب رضایت همکاری سرگروهای آموزشی می باشد .هزینه ای رابه آموزش پرورش تحمیل نمی کند.
بیان موانع ومشکلات احتمالی
این طرح که اول باردر منطقه اجرا می شود ممکن است مثل هر تغییر تازه با مقاومت دبیران مواجه شود برای رفع این مشکل می توان از سر گروهای مواددرسی خواست تازمینه لازم برای اجرای آن را فراهم نمایند در اجرای آن نقش گروهای آموزشی بی بدیل است. معاون آموزش عمومی هم می تواند با تشکیل جلسات توجیهی برای مدیران چگونگی اجراء و اهميّت طرح را درافزایش میزان آمادگی دانش آموزان روشن نماید .
چگونگی ارزشیابی از اجرای طرح
همانطوری که گفته شد مدیران مدارس به صورت جابجای مسؤل اجرای آزمون می باشند وپس از اجرا آزمون اوراق امتحانی را به مدرسه آورده ودبیران هردرس آنهارا تصحیح می کنند درصد نتایج آن طی یک صورت جلسه که به امضاء مصحح ،مدیرومهرمدرسه رسیده به کارشناسی آموزش راهنمایی ارسال می گردد مسؤل آموزش آنهارا جمع آوری کرده ودر نهایت مدارسی که دانش آموزان آن بتوانند از میانگین تعین شده یا میانگین استانی رتبه ی بالا کسب کنند از مدیر ودبیران آن واحدآموزشی دریک همایش تجلیل به عمل می آید
همچنین می توان نتایج عملکرد خردادماه سال اجرای آزمون را با نتایج خردادماه سال گذشته مقایسه کرد ومدارس موفق را انتخاب کرد.
زمان ومحدوده اجرای طرح
این طرح را می توان در دو مرحله از سال تحصیلی به اجرا گذاشت
مرحله اول در پایان آذرماه (قبل از آزمون نوبت اول )
مرحله دوم در بیستم اردیبهشت ماه (قبل ازآزمون خرداد)
درمرحله اول از محتوای تدریس شده ودرمرحله دوم از کل کتاب بر اساس دستورالعمل طراحی سؤالات آزمون پایانی مدارس راهنمایی تحصیلی انتخاب می شود.
بیان نتایج اجرایی طرح
1--بااجرای این طرح می توان قدرت یادآوری ویادسپاری دانش آموزان را افزایش داد
2-در دبیران ایجادانگیزه نمود وآنهارا به رقابت سازنده با دیگر همکاران گروه خود تشویق می کند
3-مدیران تلاش می کنند که در میان مدارس راهنمایی تحصیلی شهرستان مدرسه آنها از برترین باشد
4-کاهش افت تحصیلی در دروس موردنظر
5-شناسایی دبیرانیکه صادقانه تلاش می کنند درجهت تجلیل از زحمات آنها
6-تفاوت گذاشتند بین همکاران فعال وغیر فعال
7-شناسایی مدارس کم کار واتخاذ تدابیرلازم درجهت رفع آنها
8-اگرآزمون در پایان آذر ماه برگزار شود می تواند وسیله ای خوب در جهت ارزیابی روش تدریس معلم وبازخورد مناسب به فعالیتهای یادگیری دانش آموزان باشد.
9-حفظ آمادگی دانش آموزان برای شرکت درامتحانات پایانی
10-فعال سازی گروهای آموزشی وافزایش تعامل آنها با سایر دبیران
درپایان برای همه کسانیکه درجهت سربلندی ملت عزیز ایران تلاش می کنند تقدیرو تشکر می کنیم
ما بدان مقصد عالی نتوانیم رسید هم مگر پیش نهد لطف شماگامی چند
حمید منصوری فروردین ماه 1386
به نام خدا
نظام پیشنهادات
ارائه راهکارهای لازم در افزایش انگیزه دبیران در
کیفیت بخشی به فرایند یاددهی - یادگیری
طراحی :حمید منصوری
آموزش وپرورش شهرستان صومعه سرا
سال تحصیلی 86-85
یکی از مباحث اساسی در نظامهای آموزشی دنیا، افت تحصیلی دانش آموزان یاخارج شدن زود هنگام ورودی آنها است .این پدیده را در نظامهای آموزشی بخصوص در نظامهای آموزشی متمرکزاز شّدت زیادی برخوردار است، وگریز از این پدیده در آموزش وپرورش اجتناب ناپذیراست.
روان شناسان یادگیری عوامل مؤثر در افزایش یادگیری و انگیزه فراگیران را متغیر می دانند ولی اغلب آنها در این جمله که :"وجود انگیزه بالا در مربی می تواند یخ وجودی متربی را آب کند واورا راغب تر نماید"اشتراک نظردارند.
براساس همین رویکرد در این طرح روشی ارائه می گردد که در صورت عملیاتی شدن آن می تواند سطح کمی وکیفی آموزش وپرورش را بالا ببرد.
همانطوری که می دانیم افت تحصیلی در دروس مثل ریاضی ،علوم تجربی ،زبان انگلیسی وعربی در دوره راهنمایی تحصیلی خیلی زیاداست،اغلب دانش آموزان در مناطق دور دست ویا در مدارس درجه چندمی (مدارس موجود در شهرها به صورت خودکار بدون اینکه در جه بندی از سوی آموزش وپرورش ویا مقامات رسمی صورت بگیرد در نزد اولیاء دانش آموزان انجام می گیرد )با این پدیده مواجه هستند در بررسی ها منطقه ای معلوم شده که افت تحصیلی در بسیاری از مدارس از دیدگاه مدیران و دانش آموزان (اطلاعات از طریق جمع آوری نظرات مدیران درمورد افت تحصیلی) ناشی از کم کاری ،والدین،دبیران می باشد.
تقریبآهمهء مدیران عنوان نموده اند که دبیران دروس مثل ریاضی وزبان و...را به صورت اضافه کار می گیرند(این پدیده در شهرهای در شهر ما خیلی چشمگیر بوده است و خروجی های معلم تطابقی با ورودیهای آنها ندارد)
کم کاری بی انگیزه گی در کارشان بسیار زیاد است لذا این طرح می کوشد تا از سال تحصیلی 86-87روش نوینی را در نحوه ارائه اضافه کاری دردروس مورد نظر اتخاذ نماید.
روش کار به این شیوه است که طی یک بخشنامه به اطلاع کلیه مدیران ودبیران می رساند .میزان علاقه مندی دبیران در مدارس ونحوه تدریس دروس مختلف ،میزان فعالیت آنهادر فرایند یاددهی –ویادگیری ، میزان استفاده دبیران از طرح درس واستفاده از روشهای مکمل وفوق برنامه در درسهای مورد نظر به اطلاع کارشناسی آموزش برسد.
-بررسی میزان ودرصد قبولی دانش آموزان پایه ها در آزمون پایانی مشخص ومعلوم می گردد.
بر اساس رویکر جامع به طرح می توان شهرستان را به مناطق بر خوردار ونیمه بر خوردار تقسیم کرد(روستاهای شهرستان معمولا درجه بندی شده اند) ودبیرانی که درمناطق نیمه بر خوردار به تدریس اشتغال دارند می توان امتیازاتی برای آنها در نظر گرفت این امر به دلیل اجرای عدالت آموزشی صورت می گیرد
براساس یک بررسی، دبیران برتررا مشخص می کنیم وسپس ساعات [1]اضافی موجود را بین آنها تقسیم می نمایم در این وضع دبیران می دانند آنهایی که تلاش بیشتر می کنند حق استفاده از فرصت بوجود آمده را دارند و همچنین در می یابند تقسیم فرصت اضافی برای کسب درآمد بیشتر را به تلاش می دهتند نه به مسائل دیگر.
اهداف طرح
1- افزایش انگیزه در دبیران برای فعالیت در فرایند یاد –دهی یاد گیری
2-افزایش میزان یادگیری دانش آموزان
3-دخالت بیشتر مدیران در کنترل فرایند یاددهی – یادگیری
4-استفاده از روشهای پیشرفته تدریس برای افزایش انگیزه دانشآموزان
اهمیت طرح
با توجه به نحوه تقسیم اضافه کار ی موجود در دروس مورد اشاره ،این طرح تلاش دارداز شیوه سازمند در ارائه فرصت لازم به دبیران استفاده بهینه نماید .همچنین این امکان را بوجود می اورد تا بین آن دسته از دبیرانیکه تلاش بیشتری در بکارگیراز روشهای پیشرفته می کنند تفاوت قائل شده وکارآیی آنها را افزایش داد.
نیازهای طرح
جلسه توجیهی برای مدیران وروشن کردن ابعاد قضیه ،ارسال بخشنامه رسمی از سوی مدیریت آموزش وپرورش .این کار ما در کلاس کار گاهی با مدیران مورد بررسی قرار دادیم که مورد استقبال مدیران مدارس راهنمایی قرار گرفت.
موانع ومشکلات اجرایی طرح
ممکن است بعضی از دبیران بر اساس عادات معلوف اعتراضهایی نمایند واز نحوی کار شکایت نمایند که با قانونمند کردن موضوع به ابعاد قضیه پی می برند.
زمان ومحدوده اجرای طرح
این طرح را می توان در ابتدای سال تحصیلی بر اساس ضوابط پیش بینی شده به اجرائ در آورود.
مقایسه نتایج ارزشیابی نیم سال تحصیلی اجرای طرح با مدت مشابه آن در سال گذشته ومشاهده نقاط قوت وضعف آن.
نتیجه طرح
قطعآ با اجرای این طرح می توان گامی بسوی عدالت آموزشی برداشت و نتایج مفیدی نیز اجرای آن گرفت . این طرح همچنن در سایر دبیران ایجاد روحیه تلاش بیشتر را فراهم می کند.
آموزش وپرورش شهرستان صومعه سرا
حمید منصوری
1-دروش معمول توزیع اضافه کاری در مدارس ، بر اساس امتیاز دبیران این اضافه کاری به آنها تعلق می گرفت ودراین صورت بسیاری از دبیران که هیچ انگیزه نداشتتند وبعضآدرمدارس حتی کم کار می کردند آن را در یافت می کردند.[1]