آموزش و پرورش

بایدها و نبایدها در آموزش و پرورش

آموزش خواندن در مراکز پیش دبستانی

 
 
آموزش خواندن در مراکز پیش دبستانی
 
تالیف و گردآوری:
حمید منصوری
 
 
تابستان 93
 
 
فهرست مطالب:
مقدمه.................................................................................................................................3
نظر پیاژه درباره نظام های آموزشی.............................................................................................4
مهارت گوش دادن..................................................................................................................4
فعالیت های تقویمی و ترمیمی در زبان آموزی..................................................................................5
جدول سنجش حافظه شنوایی.......................................................................................................8
رشد تکلم زبان .....................................................................................................................9
درک زبان ..........................................................................................................................10
زبان و گفتار........................................................................................................................10
خط و نوشتار........................................................................................................................11
تفکر و زبان کودک.................................................................................................................11
چند توصیه و راهنمای عمل به مربیان........................................................................................... 13
عوامل مؤثر درآمادگی خواندن.................................................................................................... 13
دوره طفولیت و مهم ترین تغییرات آن......................................................................................... ...14
رشد زبان............................................................................................................................16
دو مرحله مهم در آفرینش و ادراک سخن .......................................................................................17
زمان آغاز سخن گفتن کودک.....................................................................................................18
خلاصه نظریه زبان آموزی.......................................................................................................19
موارد مهم در مطالعه ساختار زبان...............................................................................................19
واج چیست.........................................................................................................................20
منابع و ماخذ.......................................................................................................................23
 
مقدمه:
نوزاد آدمی با گریه ورود خود رابه جهان خاکی اعلام میداردواین گریه که درواقع اولین بازدم وی است اولین مرحله رشد تکلم او نیز به حساب می آید.(سیف نراقی1371)          
با یک نگاه به آموزش وپرورش در قرن گذشته این سوال اساسی در ذهن تداعی می شود که آیا آموزش وپرورش به وظایف ومسولیتهای خود عمل کرده است؟ بررسیها زیادی نشان می دهد که پاسخ این سؤال بسیار متنوع است و رویکردها گوناگونی را می طلبد. آموزش و پرورش در بسیاری از دورها صرفاً ذهن گرا بوده و بروندادهای آن فاقد مهارت اساسی زندگی در دنیای متغیر بوده اند روند تحولات در آسیا آفریقا و... خود مؤید این ادعا است. شاید بررسی های دقیق به مراتب نقش دستگاه های تعلیم تربیت در این رابطه را بیشتر نماید و آن را مقصر اصلی قلمداد کند ولی علی ایحال با یک محاسبه سر انگشتی این مهم خود نقش انکار ناپذیر خود را بیشتر آشکار می کند. به راستی چه باید کرد؟ راه اصلی برای دستیابی به سعادت برای نوزاد آدمی چیست و دستیابی به آن چگونه امکان پذیر است. راهکارهای آن چیست؟ اصولاً راه حل های وجود دارد، دست رسی به آن ازچه رویه و روش باید استفاد کرد.                                                                        
در آموزش و پرورش قرن بیستمی سیطره معلم برشاگرد از دیدگاهای بسیاری از صاحب نظران مطرح شد و دربسیاری ازموارد الگوهای تسلط معلم بر شاگردان به و پیروی محض شاگرد از معلم عنوان یک مسىله مطرح بوده است. در روش الگوهای تدریس (اهم از محتوای آموزش و تربیتی ) صرفاً از سوی سیستم تعیین می شد و معلم با نگاه صرف متمرکز به آنها پرداخته و آموزش می دادند در این نگاه معلم متکلم وحده بوده و راهی جزاین نبود عدم توجه به آن مجازاتی سخت برای کودکان به همراه داشت. اما در سالهای پایانی این قرن و اوایل هزاره سوم دست آوردهای علمی تکنولوِژیکی فرآیند تعلیم تربیت راه وارد مرحله جدید کرد که امید بخش زندگی بهتر و مؤثرتری در این هزاره راه به همراه داشت. از این رو در دستور کار دستگاهای تعلیم تربیت، آموزش حقوق شهروندی، محیط زیست، الودگی هوا، ترانسفر انسان، مواد مخدر ،مشروبات الکلی، ایدز و از همه مهمتر آموزش وجدان اخلاقی در کنار امر مهم پرورش خلاقیتهای فردی گروهی یا جمعی بود. این بود متفکران تعلیم تربیت زنگ خطر را برای انسان قرن بیست یکم به صدا درآوردند تا با احتمام هرچه بیشتر راهای برون رفت از مسایل مطروحه تمرین کنند.                                                                               
آموزش پرورش برای برون رفت از چالشهای پیش رو با مسؤلیتهای بی شماری روبه رواست که یکی از مهمترین آنها بودجه است بودجه مسئله مهم همه دولتها در دنیا کنونی است از آسیا تا افریقا و اروپا تا امریکا را در برگرفته است موضوعی که اخیراً کشورها پیشرفته را به چالش گرفته و سبب مشکلاتی شده است. بنابراین برای برون رفت از این دشواری ها پیش رو آموزش پیش دبستانی و دبستانی باید در دستور کاربوده و با همکارمردم و مقامات با یک برنامه منطقی و سنجیده و حساب شده سنگ زیرین آسیاب را محکم تر بگذاریم تا آینده مطمئن را برای کشور عزیزمان ترسم کنیم.
 
    انشاالله                             
 
پیشرفتهای علوم درحوزه های مختلف انسانی وتجربی سبب رویکردهای مختلف درخصوص تحرکات رشدی که درطول دوره حیات رخ می دهد،نموده است .این مهم بدان علت است که محققان شجاعانه دست به تحقیقات کاربردی زیادی از روی تحقیفات بنیادی زده اند وبسیاری ازیافته های پژوهشی آن ها امروزه به عنوان الگوهای تربیتی درنظامهای آموزشی دنیا بخشی مهم محتوای رشته های علوم تربیتی راتشکیل می دهد.بدون شک پیاژه ،بلوم ،واتسون ،گزل،هال و...وفیلسوفانی نظیر فروبل ،هربارت ،روسو،منته سوری، کریستین اشتاینر،دکترغلامحسین شکوهی، دکترسیف ، دکترشفیع آبادی ،دکترلطف ابادی و...درزمره این فرهیختگان محسوب می شوند.
درهمین رابطه تحقیقات زیادی که درخصوص نقش پرورش هوش درزندگی اجتماعی آدمی ارائه شده خود مبین این واقعیت است که اطلاع وآگاهی پیرامون آن برای مربی وهمه ی کسانی که با کودک سرکاردارند یک ضرورت اجتناب ناپذیراست. تحقیقات بنجامین بلوم درسال  (1964) درهمین زمینه قابل توجه فراوان است .سیامک رضا مهجور درکتاب چگونه کودکان سرآمد داشته باشیم به نقل ازکتاب پایداری وتغییردرخصوصات انسانی اثر بلوم درباره رشد هوش وتجارت اولیه آن می نویسد :«هوش انداره گیری شده تا سن 17سالگی،حدود50%درصد ازرشد هوش بین زمان تولد تا سن 4سالکی،حدود30%درصد بین سالهای 4تا8سالگی و20درصد باقیمانده درقاصله سنین 8تا17سالگی شگل می گیرد .به عبارت دیگر تقریبا دوسوم توانایی هوش نهایی فرد تاسن 6سالگی محقق می شود .سنی که بسیار حساس وکودک درآغاز ورود به مدرسه وشروع آموزش است.
ازاین روتحقیقات محققان نشان میدهد که هوش وهوشمندی درآدمی برخلاف باورهای قدیم که ذاتی وارثی تلقی می شود (گرچه وراث درهوش تاثیرزیادی دارد)متأثرازشرایط محیطی است ولذاهرقدرمحیط زندگی کودکان غنی تر،سالم تر، وآگاهانه ترباشد هوش کودک بیشترورقتار هوشمندانه آن بیشتر ومتعادل تراست .چنانچه هوش را ذاتی تلقی کنیم باز هم محیط غنی سبب بارورشدن زودتر رفتارهای هوشمندی درکودکان می شود.
نظر پیاژه درباره نظام های آموزشی
پیاِژه روان شناس شهیر سوئیسی برای نظام های آموزشی اهدافی در نظرگرفته است که مهمترین آنها عبارتند از:
1-  تربیت انسان هایی توانا که بوجود آورنده ایده نو و بکر باشند .                                   
2- پرورش انسان هایی که براساس اصول منطقی وعلمی موصوعات را تحلیل و استدلال کرده وسپس بپذیرند نه خود به خودی انسان هایی از بدو تولد و حتی پیش از تولد تا هفت سالگی و مهمترین مراحل رشد خود را طی می کند. پِژوهش ها نشان داده اند که اگر در این مرحله از رشد به کودک از نظر جسمی و روانی و تربیتی غفلت و کوتاهی شود جبران آن در دورهای بعدی زندگی غیر ممکن یابسیاردشواراست. براین اساس نظام ها آموزش ناگزیرند آموزش و پرورش پیش دبستانی راکه شامل رشد جسمی، حرکتی، شناختی و اجتماعی است،توجه کافی و وافی نمایند.              
خوندن ترجمه ی مستقیم نمادهای نوشتاری و فکری و یا گفتار است.
خواندن مهارتی است که بوسیله آن می توان از مطالب نوشتنی کسب اطلاع نمود.
هدف خواندن
خواندن همیشه به منظور افزایش معلومات صورت نمی گیرد بلکه ممکن است هدفهای دیگری نیز داشته باشد.
1-وقت گذرانی ومسئولیت
2-افزودن اطلاعات عمومی وبه دست آوردن دانستنیها ومعلومات برای کسب پیشرفت وحرفه ای شدن
3-انتقادونقد
4- تمرین ونوسندگی وسرمشق گیری ازنوسندگان
5-تحقیق وتتبع درمسائل علمی وادبی
6-حفظ کردن اصطلاحات وکلمات ولغات وواژه ها وزبانها
انواع خواندن
1-خواندن اجمالی: منظور از خواندن اجمالی ،خواندن دست یافتن به نکته ها ومطالب مهم کتاب یا نوشته درزمان کوتاه وبا سرعت زیاد است تابتوان یک آشنایی کلی نسبت به نوشته بدست آورد.
2-سریع خواندن: آشنایی کلی با مطالب و...
3-عبارت خوانی : هدف افزایش سرعت مطالعه وآمادگی برای به کاربردن روش سریع خوانی است.یعنی به جای آن چشم بروی تک تک کلمات توقف نماید سریع تر به حرکت خود برای دست یابی به کلمات وعبارات دیگر به پردازد.
روش عبارت خوانی دارایی دو سطح است:
الف- مکانیکی
ب-ادراکی
درسطح مکانیکی مربوط به عادت دادن چشم برای حرکت ازطریق توجه به گروه کلمات ،به جای توقف چشم برروی یک کلمه است. هرچه خواننده به سطح مکانیکی بیشتر تسلط داشته باشد سطح ادراکی نیز میزان فراگیری مطالب توسط وی بیشتر می شود درسطح ادراکی معمولاوقتی از طریق توجه ارادی ویا کنترل شده برروی مفاهیم یاعبارات مترکز شود قدرت انتقال مطالب ازسطح دریافتهای مکانیکی به سطح ادراکی افزایش می یابد.
4-دقیق خوانی
5-خواندن تجسمی :برخورداری ازتمرکز حواس بیشتر  ودرک عمیق تر
6-خواندن انتقادی:به درستی ونادرستی بک نوشته می پردازد
7-خواندن برای درک زیبایی وجنبه های گوناگون هنری
8-روان خوانی : سریع ودقیق وبا بلاغت معنا وشیوایی خوانده شود.
پرورش مهارتهای زبان فارسی
1- گوش دادن
دقت درگوش دادن شامل موارد: تشخیص زیر و بمی صدا،  تشخیص و پیدا کردن منبع و آخر کلمات – توجه و دقت در صداهای اول - گوش دادن به سخنان دیگران– گوش دادن سکوت- گوش دادن به صداهای پیرامون مانند: ریزش باران، صدای سم اسب، صدای گوناگون حیوانات مختلف و تشخیص آنها، ضربان قلب، آژیر، بوق و...                                    
2-1-درک اشارات، سخن و آهنگ در کلام – درک گونه ای زبان فارسی معیار (محاوره ای و نوشتاری)
-  پیروی از دستورالعمل ها و فرمان های ساده (تا سه فرمان)
-  درک کلام موزن- گسترش گنجینه واژگان
3-1-دریافت هسته ی معنایی پیام
- درک نظریات محسوس گوینده
4-1-ارتباط میان بخشهای یک پیام
- تشخیص توالی، رویدادها در قصه
- ارتباط بین پیام های کلامی و غیرکلامی
 
2-سخن گفتن
بکارگیری ابزارهای لازم در سخن گفتن
بکارگیری مناسب حرکات اعضای بدن (دست ، چهره)
به کارگیری مناسب سخن و آهنگ صدا در موقعیت های مختلف سخن گفتن
حرکت از سخن گفتن خود محورانه به سوی گفت گوی دو سویه
شرکت در بحث و گفتگوهای کلاسی
پاسخ به سوالات
سخن گفتن در برابر جمع
بیان اندیشه، توصیف دیده ها و شنیده ها در جمع بدون اضطراب و شتاب زدگی
بیان احساسات خود در شادی ها و غم ها بیان صحیح کلمات
کامل کردن عبارتهای کوتاه (گفتاری)
3-خواندن
درک پیام تصاویر متوالی و غیر متوالی
ارتباط بین بخش های مختلف تصاویر
ارتباط نماد تصاویری با نماد نوشتاری
4-نوشتن
صحیح بدست گرفتن مداد- دوره کشی نوشتاری- وصل کردن خط چین ها و نقطه ها
ترسیم خطوط جهت دار و منظم از راست به چپ/ افقی و عمودی/ ترسیم تفکرات در قالب خطوط ابداعی  
                                                                                   
  فعالیتهای تقویمی و ترمیمی که در زبان آموزی مؤثرند:
1-بازی
منظور از بازی، تجارب روشن و دست اولی است که برانگیزاننده ی تفکر خلاق کودک است.                                                                                            
در بازی باید اجازه دهید که کودک خود ببیندیشد و راه حل های متفاوت را آزمایش کند تابدین وسیله خلاقیت و اعتماد به نفس او تقویت شود. بهترین وسایل بازی لزوماً گرانترین آن ها نیستند برعکس اسباب بازی های گران و مدرن که در ساخت آنها، تفکر پیچیده ای به کار گرفته است، اجازه تفکر خلاق را از کودکان می گیرند. بنابراین بهترین وسایل بازی آن وسایلی است که شکل و اندازه خاصی ندارد و کودک خود می تواند هرگونه که بخواهد آن ها را شکل دهد و هر آن چه که بخواهد با آن ها بسازد.                                                        
مواردی مانند شن، گل رس، خمیرو... کودک می تواند تمامی شکل ها را با آن ها بسازد.           
 
2-تشویق کودک
در ابتدا هر حرکت کودک را در جهتی که مورد نظر است تشویق کنید تا اعتماد به نفس او تقویت شود و با شما همکاری کند سپس تشویق ها را زیاد کنید و تنها او را برای انجام اعمال مشکل تر تشویق کنید تا آن چه که نفس یادگیری برای خوش آیند و دلپذیر شود و نیاز به تشویق زبانی نباشد.                                                                                     
 
2-خودباوری
به کودک فرصت دهید تا آن جا که ممکن است کار شخصی مربوط به خود را انجام دهد. رفتن به توالت، شستن دستها و صورت، مسواک زدن، لباس پوشیدن و... برای انجام این قبیل کارها در درجه اول باید بداند که کودک توانایی انجام کدام یک از کارهای فوق را دارد که اجازه دهید خودش انجام دهد و اگر وقت بیشتر نیاز باشد این فرصت باید فراهم شود به او کمک کنید و در ضمن آموزش نیز بدهید.                                           
3-افزایش دقت تمرکز
برای انجام هر تکلیف، کودکان نیاز به وقت دارند از دقت و تمرکز مورد نیاز آن تکلیف برخودار باشد در غیر این صورت قادر به انجام آن نخواهد بود با انجام تمرین های مختلف شما می توانید میزان زیادی به وقت و تمرکز کودک پی ببرید و آرام آرام آن را افزایش دهید به عنوان مثال : توپ کوچکی که به یک نخی آویزان است. آن را در جهت عقربه های ساعت حرکت دهید از کودک بخواهید با چشم بدون حرکت سر، توپ را تعقیب کند بر روی سقف اتاق کودک اشیایی آویزان کنید که کودک بتواند به راحتی به آن نگاه کند. همچنین می توانید توپی را در جهت راست، چپ و عمودی و افقی بیندازید و از کودک بخواهید با چشم توپ راتعقیب کند. شما بتدریج می توانید اندازه این توپها را بزرگتر کنید تا کودک در گرفتن آن دقت بیشتری کند یا توپ بزرگی رابه سمت او رها کنید و بخواهید که آن را با دقت بگیرد.
4- شناخت هویت خود ودیگران
از کودک بخواهید که خودش را نشان دهد. برای مثال اگر نام کودک علی است از او بپرسید که علی کدام است علی را نشان بده اگر نتوانست خودش راشناسایی کند از خواهر یا برادر و یا اطرافیان بخواهی که علی را نشان دهد آن فرد درحالی که به علی دست می زند باید بگوید این علی است پس ازاین که کودک توانست خودش راتشخیص دهد این پرسش را با مامان کو، عمو کو و... تکرارکنید.                                                             
پس از اینکه کودک اعضای خانواده خود را شناخت از طریق آلبوم عکس و یا هر وسیله دیگر که امروزه وجود دارد شناخت کودک را به اطرافیان و دیگران افزایش دهید مثلاً پلیس، معلم، سرباز، راننده، ماشین و... از این فعالیت های گسترده می توانید به شناخت هر چه بیشتر هویت خود استفاده کنید. لازم به ذکر است که مادر و مربی و یا هر کس دیگری که عهده دار تربیت کودک است باید در درجه اول بسیار صبور و با حوصله ی فراوان باشد . 
 
 
5-رشد حس بویای                                                                 
رشد حس بویایی، آموزش انواع بوها و بوی بد، بوی غذای مختلف به رشد حس بویایی کودک کمک زیادی می کند و می تواند از بوی گل، عطر ٰگلاب و هل و... استفاده کرد شما می توانید از کودک بخواهید بوی انواع غذاهایی که مادر درست کرده مانند قورمه سبزی، قیمه خورشت و آبگوشت و... بخواهید.
 
 
        
6-رشد حس چشایی
برای تقویت حس چشایی کودک شما می توانید از ظرف هایی که یک اندازه و یک رنگ هستند مقداری مربا، نمک، شکر، آب لیمو و... بریزد و از کودک بخواهید بدون نگاه کردن به ظرف با دست مقداری از یک ظرف بردارد و بچشد و سپس نام آن را بگوید مثلا نمک است، شکر است،  آب لیمو است و...                          
7-رشد حس لامسه
برای آموزش حس لامسه از وسایل اطراف خود نیز می توانید استفاده کنید برای مثال تکه پارچه ای مخمل برای آموزش نرمی، ازیک کاغذ سمباده برای آموزش زبری، تکیه یخ برای آموزش سردی، از کتری گرم برای آموزش گرمی. به یک مثال کاربردی توجه کنید : یک تکه پارچه مخمل به کودک بدهید سپس از او به پرسید که نرم است. دستش را بر روی کاغذ سمباده بکشید و بگوید نرم است زبر است زبر است بدین ترتیب می توانید مفاهیمی چون ضخامت، نازکی، برجستگی و فرورفتگی را به آرامی آموزش دهید یادآوری می کنیم که در هنگام آموزش مواظبت نماید که کودک خسته نشده باشد.                                                                    
8-در اشیاء از طریق لمس کردن
دو دسته اشیاء که کودک می شناسد مانند توپ،تخم مرغ حلقه حلقه بازی، ماشین بازی،عروسک کوچک و... سکه، سنجاق و مداد جمع کنید و داخل یک کیسه بریزد و سپس از کودک بخواهید که دست خود را در داخل کیسه بدهد و شی را که خود نام می برید کودک از کیسه بیرون بیآورد مثلاً بگوید حلقه بازی بیرون بیار و... این کار تقویت درک کودک از طریق لمس کردن محسوب می شود.
9- رشد حس شنوایی
برای افزایش قدرت شنوایی و سلامت دستگاه شنوایی که نقش مهمی در درک زبان و آموزش آن دارد. تحقیقات زیادی این اصل مهم را تایید کرده است. شما می توانید در مکان آرامی چشمان کودک را ببندید و از او بخواهید که هرگاه صدای شنید دست خود را بالا ببرد و بگوید که صدای چه است. این در حالی است که چشمان کودک بسته است. می توانید ساعت را در گوشه ای بگذارید و از کودک بخواهید که آن را صرفاً از روی صدایش پیدا کند. شما می توانید به منظور تقویت هر بهتر شنوایی کودک از وسایل صدادار مانند سوت، دایره زنگی، شیپور و... استفاده کنید.
10- وانایی حافظه شنوایی
حالا که دریافتیم که کودک در تشخیص صداها پیشرفت کرده است می توانید دو وسیله صدادار را متوالی به صدا درآورید و از کودک بخواهید به همان ترتیبی که آن ها می شنود تکرارکند اگر کودک موفق شد به همان صورت صداها را تولید کنید این بار از سه وسیله با همان روش استفاده کنید به همین روش می توانی تعداد وسایل صدا را افزایش دهید و جریان دریافت کودک رامشکل تر کنید از کودک بخواهید که به دقت به شما گوش دهد سپس با ضرب های متوالی قلم که دارای طراحی خاص است در ابتدا سه ضربه و با کمی مکث دوضربه بر میز بزنید و از کودک بخواهید که درست مانند شما ضربه ها تقلید و اجرا کند. اگر کودک موفق بود می توانید با افزایش آن از دوضربه به سه ضربه و... تمرین رامشکل تر کنید.همچننین می توانید به کلماتی که کودک به آنها خیلی علاقه مند است مانند عروسک، توپ ،تفنگ و...استفاده کنید و از کودک بخواهید به همان ترتیبی که شما گفته تکرارکند.  1                               
11-با توجه به اینکه حس بینایی در ادراک کلی انسان حائز اهمیت است زیرا دیدن و درک کردن یکی از واقعیت های فرآیند رشد طبیعی آدمی است.
برای رشد بینایی باید توجه کودک را به اشیای، تصاویر، پدیده ها و انسانها و... اطراف او جلب کنید اجازه دهید کودک اشیاء را لمس کند، بو کند، دستکاری کند در این حال است که شما نام آن شی یا هر چیزی دیگر که به کودک نشان داده اید برایش باز گو می کنید (توجه داشته باشید که کودک سرگرم دستکاری اشیای مورد نظرمی باشد).                                       
هنگامی که کودک نام اشیاء را یاد گرفت می توانید چند شیء مثلا مداد، خودکار، ماژیک، استکان، لیوان عروسک، توپ و... در یک جا گذاشت و از کودک خواست تا نام آنها را برای تان باز گو کند.
به گفته سیف نراقی تصاویر وعکس هایی که به کودک نشان می دهیم باید کاملاً واضح و هر کدام واجد یک پیام باشد(تهیه آلبوم عکس و نشان شکل اشیای مختلف و سپس از کودک بخواهید که عکس درخت انار رابه شما نشان دهد و یا تصویر گاو رابه شما نشان دهد و...)ابعاد آلبوم آموزش حسن بینایی به طور تقریبی 10 در15 می باشد.                    
مثلاً از کودک بخواهید از طریق پنجره ی اتاق به بیرون نگاه کند دورترین چیزی که می بیند برای شما بیان کند.                                                               
11-توالی حافظه
شما می توانید اسامی اشیا و یا چیزهایی که کودک یاد گرفته را با این توضیح برای کودک بیان کنید و آن گاه کودک به همان ترتیبی که شنیده برای شما بازگو نماید مثال: به کودک بگوید توپ وکفش، دقت کن اول توپ بعد کفش حالا می توانید جاهای آنها را تغییر دهید از کودک بخواهید که به همان ترتیبی که شما گفته اید بیان کند این کار را با افزایش اشیاء مختلف مشکل تر کنید تا جایی که کودک قادر نباشد اشیاء را نام ببرد. شما می توانید تاریخ آزمایش و میزان توالی حافظه بینایی کودک را یادداشت نماید و در صورت تکرار آزمایش پیشرفت های آن را مشاهده و تدابیر لازم را اتخاذ نماید.                 
رشد تکلم یا تقویت گفتار کودک
هماطور که می دانید زبان یکی از راه های مؤثر ارتباط در جوامع انسانی است و طریق آن بسیاری از منویات و خواسته های آدمیان به یکدیگر منتقل و نسبت به آن واکنش نشان داده می شود رشد تکلم یکی از از راهبردهای مهم مراکز آموزشی در دنیا تلقی می شود. شما در اجرای تمامی تمرینها در یک برنامه تقویتی، ترمیمی، کوشش کنید، کودک همراه فعالیت گوناگون از کلمات مختلف استفاده صحیح را بنماید ذکر نام و اطرافیان خود و اسم اعضای بدن و...                                                                                          
همچنین نام اشیای اطراف خود، حیوانات، رنگها، تصاویر گوناگون و... اگر کودکی بجای حرف زدن از ایما و اشاره استفاده کند سعی کنید خود را به نادانی نزنید و از او بخواهید که تا چیزی را که می خواهد بیان کند. اگر نتوان کلمه درست را واضح بیان کند از پوست دست یا صورت تکرارکنید تا ارتعاش صوتی از طریق پوست انتقال یابد.                              
این تمرین را ادامه دهید تا کودک حداقل صدای توپ را تولید کند پس از یادگیری دیگر کلمات، با داستان های کوتاه و ناتمام آموزش را ادامه دهید.                                                   
درک زبان
برای درک زبان، بهتر است از ساده شروع و بتدریج روند کار پیچیده تر شود. بدینوسیله درک کودک را ازطریق زبان افزایش دهید. برای مثال به کودک بگوید:« بیا اینجا» این یک جمله دستوری است یا «درراببند» و نظیر آن. پس از اینکه کودک توانست این دستور ساده را انجام دهد بتدریج آنها را مشکل تر نماید بجای استفاده از یک دستور دو دستور همزمان به بدهید مانند «پنجره راببند وکتاب رابه من بده » برای آموزش پریدن به کودک عملاً می توانید از یک مکان مناسب که «عمل پریدن» را آموزش دهید و به کودک یادآور شوید که می خواهید از اینجا بپرید برای اینکار شما می توانید از آلبوم عکس کودکی که در حال پریدن است استفاده نماید.                                                                                                  
مثلاً در خصوص خشم، عکسهای که خشم را نشان می دهد و یا غمناک است و یا ناراحتی به تصویر می کشد را می توان بکاربرد. از کودک بخواهید که تصویری که شادی رانشان می دهد به شما نشان دهد و...                                          
برای آموزش حرف اضافه مانند «از» «را» از تصاویری ساده استفاده کنید این تصاویر را خودتان شخصاً از کودک و دوستش بردارید یا از جملات روزنامه ها استفاده کنید برای مثال: تصویری که نشان می دهد کودکی درحال پرتاب توپ برای دوستش است را درنظر بگیرید بگوید مریم توپ را برای زهرا پرتاپ می کند. هنگامی که حرف اضافه کاملاً درک شد می توانید از از دو حرف اضافه «از» و «را» همزمان استفاده نماید.
مثال: کودکی را مجسم کنید که توپی را در دست دارد و کودک دیگری می خواهد آن را از او بگیرد شما می توانید بگوید که مریم می خواهد توپ را از زهرا بگیرد باید توجه داشته باشید که بر روی حرف اضافه «را» و «از» مکث بیشتری برای تاکید نماید.                   
زبان و گفتار
زبان و گفتار چه تفاوتی با هم دارد؟ و منظور از نمود آوایی زبان چیست؟
پیش آمده زمانی برای گفتن جمله ای اشتباه کنید و بلافاصله متوجه اشتباه خود شده اید و آن را اصلاح کرده اید این دوگانگی از چیست؟
اگر جمله ای اشتباه  ناشی از نا آگاهی شما از قواعد زبان فارسی باشد چرا بلافاصله متوجه آن شدید و اگر ناشی از نا آگاهی شما نبود چرا آن را به کار بردید. زبان شناسان برای حل این دوگانگی از تمایز زبان و گفتار یاد می کنند.
براساس این تمایز، زبان از توانایی های ذهن انسان است. در حالیکه گفتار فقط نمود آوایی این توانایی است  ما حتی در موقعی که سخن نمی گویم یا به سخنان دیگران گوش نمی دهیم. باز هم تز توانایی زبان برخورداریم. در مواقعی هم که در حال فکر کردن هستیم بی گمان از زبان بهره می گیریم، بی آن که ضرورتاً پای گفتار در میان باشد.
زبان شناسان معتقدند زبان به عنوان یک توانایی ذهنی، هیچ گونه سهو یا خطایی وجود ندارد. تنها در گفتار ممکن است سهو یا خطا پدید آید. از نظر زبان مثل جدول ضربی است که ما با استفاده از جدول ضرب انجام می دهیم که امکان بروز اشتباه و خطا درآن هست. خطاها و اشتباهاتی که در گفتار پدید می آید ناشی از عوامل نظیر خستگی، بی حوصلگی، حواس پرتی و اضطراب یادیگر عوامل باشد.                                       
با توجه به مطالب بالا می توان گفت که اشتباه و خطا در گفتار رخ می دهد و رفع و اصلاح آن به وسیله زبان صورت می گیرد تمایز دیگر زبان با گفتار در این است که: به کمک آن نشان می دهیم کسانی که به طور مادرزاد یا به سبب تصادف از توانایی ذهنی زبان به اندازه ی افراد دیگر برخوردارند. جز این که به هنگام استفاده از آن به جای نمود آوایی یا گفتار از نمود حرکتی (حرکت دست ها و لب ها) کمک می گیرند.                                            
فایده سوم تمایز زبان با گفتار این است که براساس آن نشان می دهیم که چرا گوناگونی های سبکی و لهجه ای و حتی گویشی به یگانگی زبان آسیب نمی رساند علت این امر این است که گوناگونی های یاد شده به صد درصد صادق نیست؛ چون دامنه گویشی از گفتار فراتر می رود و به زبان می رسد. چرا که گویش ها از نظر قواعد دستوری و نوع کلمات نیز با هم فرق دارند به همین دلیل سخن گویان گویش های مختلف در فهم سخنان یک دیگر با اشکال روبه رو می شوند.               
خط و نوشتار:
همانطوری که می دانید ما زبان و گفتار را درخانه می آموزیم ولی خط و نوشتار را در مدرسه نزد معلم می آموزیم. برای گفتن زحمتی نمی کشیم و محتاج تمرین و پرسش و تکرار نیستم اما برای «نوشتن» ناگزیریم زحمت بکشیم  و از درس و کلاس و... استفاد کنیم.                     
زبان و گفتار ریشه در ذات و طبیعت انسان دارد. حال آن که خط و نوشتار ذاتی و طبیعی انسان نیست و ریشه در اجتماع و فرهنگ دارد انسان همواره از نعمت زبان و گفتار برخوردار بوده است. بنابراین سابقه زبان و گفتار به میلیون ها سال پیش باز می گردد ولی خط و نوشتار پدیده ای بسیار تازه است و سابقه آن به ده هزار سال پیش می رسد.                                  
تفکر و زبان در کودکان
در نظریه ویگوتسکی تفکر و زبان در کودکان به صورت دو فعالیت مستقل و جدا از هم شروع می شود در ابتدا تفکر پیش زبانی (پیش کلامی) یا تفکر بدون زبان و زبان پیش علی یا گفتار بدون تفکر وجود دارند.                                                                    
در کودکان خردسال مانند حیوانات،تفکر بدون زبان انجام می گیرد به عنوان مثال؛ کوشش کودکان در ماهای اولیه زندگی برای حل کردن مسائل مانند دستیابی به اشیاء و باز کردن در موردی ازتفکر بدون زبان است هم چنین غان و غون کردن اولیه کودکان با هدف جلب توجه یا خوشحال کردن بزرگسالان موردی از زبان بدون تفکر است (سیف به نقل از گرین1378).                                                                                         
به زعم سیف (1378) درحدود دو سالگی منحنی های مجزای تفکر پیش زبانی و زبان پیش عقلی به هم می رسند و در نتیجه تفکر زبانی و زبان ،عقلانی می شود با این حال، زبان وتفکر به طور کامل در هم نمی آمیزند و همواره نوعی استقلال در آنها ادامه می یابد.
ویگوتسکی معتقد است در فاصله 2 تا 7 سالگی زبان هم نقش درونی یعنی هدایت و جهت دهی به تفکر و هم نقش بیرونی یعنی انتقال نتایج دیگران را ایفا می کند. با این حال از آن جا که کودک هنوز قادر به تمایز ساختن این دو نقش یا دو کارکرد نیست، اتفاقی رخ می دهد که پیاژه آن را گفتارخود محوررانه می نامد.
ویگوتسکی می گوید : رشد فکری کودک از مراحل مختلفی می گذرد و چگونگی شکل گیری تفکر به مفاهیم و ارتباط مفاهیم با یکدیگر بستگی دارد. که در واقع تعیین کننده ی ساخت فکری است. چگونه در ذهن کودک تشکیل می گردد.
کارل راجرز به نکاتی جالبی در خصوص ارتباط شاگرد به طور اخص اشاره می کند عبارتند از :
1-به حرف دیگران گوش فرا دهیم و از این گوش دادن لذت ببریم. وی منظور از گوش دادن را شنیدن کلمات به افکار و نظریات و احساست شخصی، درک معانی و حرکات و علائم بدنی و حتی شنیدن صدای گریه های دورنی گویند می داند که این ترتیب بین ما به عنوان شنونده و دیگری به عنوان گوینده ارتباط برقرار می شود و در نتیجه همین ارتباط و تماس است که افراد را می شناسیم و رابطه متقابل برقرار می کنیم.
2-دیگران نیز به حرفهای مان گوش دهند و احساسات مان را بشنود بدون اینکه درباره ما قضاوت کنند یا ما را با دیگران مقایسه کنند و بسنجند به گفته هایمان توجه کنند در این صورت هم تنش ها، ترس ها و دلواپسی ها کمتر می شود و آرامش وجودمان را فرا می گیرد و هم می توانیم افراد را به دنیای درونی خود راه بدهیم به اصطلاح سفره های دل مان را برای دیگران باز کنیم. عدم توجه یا گوش دادن به گفته های دیگران به معنی این است که از قبل تصمیم گرفته ایم که چه چیزهایی را بشنویم و چه چیزهایی را نشنویم؛ داستان آن معلمی را می ماند که شاگرد از وی سؤال می پرسد و معلم پاسخ کامل و درست می دهد که هرگز شاگرد طرح نکرده بود.
3-ایجاد روابط متقابل واقعی و صادقانه مواجهه با دیگران. واقعی نه تنها باشاگرد بلکه در تمام دوران زندگی از وظایف انسانی است.
کودک از طریق مشاهده عکسها و تصاویر و داستان هایی که دیگران برای آنان می خوانند و نقل می کنند مفاهیم و معانی بسیاری را کسب می کنند بدیهی است کودک در صورتی می تواند به معنای اشیاء پی ببرد که بتواند روابط بین آنها را درک کند هر قدر تشابه میان تجارب گذشته و حال بیشتر باشد کودک معانی بیشتر را به آنها مربوط می سازد به شرطی که این تشابه برای خود او نیز آشکار باشد. هر قدر موفقیت کودک در درک موقعیت و کشف روابط و معانی جدید بیشتر باشد علاقه و کنجکاوی او به ادامه اکتشافات و تجسسات بیشتر می شود.
کشورمان از نظر وسعت سرزمینی نسبتاً پهناور است بنابراین کشوری چند زبانه محسوب می شود که در آن جمع زیادی از کودکان در هنگام ورود به مدرسه به زبان های غیر از فارسی تکلم می کنند در صورتی که زبان برنامه فارسی در فرآیند آموزش کشورمان فارسی است. کودکان به غیر زبان فارسی تکلم می کنند بدو ورود با زبان فارسی مواجه می شوند یا باید با آن ارتباط برقرار کنند.
نتایج بررسی ها گوناگون گویای این واقعیت است که عملکرد مدارس در مناطق دو زبانه افت تحصیلی را در میان دانش آموزان نشان می دهد. بخصوص این افت در پایه اول ابتدایی بیشتر خود را نشان می دهد. این موضوع نقش مربیان پیش دبستانی بی بدیل ومهم می داند.                                                  
در ایران دست کم بیش از هفت زبان و قومیت وجود دارد
فارس، ترکمن، کرد، بلوچ، عرب و طالش و تعدادی اندکی از اقلیت های دیگر نیز با زبان و ریشه تاریخی خاص خویش در ایران زندگی می کنند در این مورد ما با مسائل ویژه تعلیم تربیت قومی و زبانی مواجه هستیم.
همه شواهد نیز حاکی از این است که وحدت ملی ایرانی در میان تمام قومیت هایی که در این سرزمین زندگی می کنند بسیار نیرومند از تمایزات قومی و زبانی است. اما این دلیل ترجیح استفاده از زبان مادری بیشتر از وحدت آن ها است.                    
از نظر برخورداری های آموزشی نیز مشکلات بیشتری در میان برخی از قومیت های ایرانی به خصوص در میان قوم بلوچ ایران هستیم. مشکل دیگر این است که رشد تواناییهای زبان ملی درمیان برخی از قومیتها غیر فارسی ایرانی در حدی نیست که زمینه برابردر پیشرفت تحصیلی شاگردان متعلق به آن قوم را فراهم کند زمینه های قبلی وانتظارات و عملکرد این گروها برای پیشرفت تحصیلی نیز کمتراست به همبین دلیل دستیابی به سطوح عالی تحصیلی در میان فارس زبانان و ترک زبانان بیش از سایر قوم ها می باشد. آموزش و تدریس به منظور انتقال محتوای ذهنی مربی به شاگرد در کلاس هایی با قومیت های مختلف بسیار پیچیده تر از کلاسهایی که زبان واحدی دارند.
چند توصیه و راهنمای عمل به مربیان در مراکز:
    - همواره برابری وتعادل در برخورد با همه دانش آموزان را در دستور کار خود داشته و هیچ دانش آموزی نباید احساس کند که فرصت برابر به وی داده نشده است.                           
   - در ارائه محتوای آموزشی تحت هیچ عنوان نباید قومی را برتر از قوم دیگر معرفی کرد و امتیاز ویژه ای به آن داد.                                                                
   - در مقالات یا نوشته ها و یا وسایل کمک آموزشی نباید زبان قومیت ها را تحقیر کرد توهین به لهجه ها نباید صورت گیرد.
  - ضمن همدلی و همراهی و هم نظری با زبان قومی به والدین اطمینان دهید که هیچ مشکلی با آنها نخواهید داشت.
  - نشان دهید که هر گونه نیشخند و بدگویی علیه زبان های قومیت ها را تحمل نخواهید کرد.
  - به شاگردان یاد دهید که تاریخ، فرهنگ و تمامی جنبه های مثبت فرهنگ این مرز و بوم میراث گران بها محسوب می شود و باید پاس داشته شوند.
  - می توانید راهروها و فضای مناسب دیگر را از تصاویر و نوشته های ارزشمند که معرف پیشینه تاریخی شاگردان مدرسه است تزیئن نمایید.
  - از سوگیری در آزمون ها و دسته بندی کاملاً پرهیز نمایید.
عوامل مؤثر در آمادگی خواندن
نوزاد آدمی با گریه ورود خود را به جهان خاکی اعلام می دارد و این گریه که در واقع اولین بازدم وی است اولین مرحله از رشد تکلم او نیز به حساب می آید.
گریه های کودک کاملاً جنبه بازتابی دارد و اگر منحنی های گریه های مثبت وی را ترسیم نماییم در موقعیت های گوناگون یکسان می باشد. اما با پایان ماه اول در گریه های کودک تغییراتی محسوسی به وجود می آید و اگر مادر دقیق باشد از روی گریه های کودک به خواب آلودگی، گرسنگی، دردشکم یا تربودن جای وی پی می برد.
لذا در این مرحله که مرحله دوم تکلم به حساب می آید کودک با تولید گریه های متفاوت خویش سعی در کنترل محیط و جلب توجه دیگران را دارد.
در این مرحله از رشد درک صداهای محیطی از طریق شنوایی نیز در وی پدیدار می شود. واکنشی نسبی نسبت به صداها محیطی از خود نشان می دهد. به سخن دیگر: نوزاد انسان از اولین روزهای تولد در برابر محرک های شنوایی پیشنهادی از جمله کلام اطرافیان، قرارمی گیرد.
کودک ابتدا بین محرک های کلامی هیچ گونه تمایز و تفاوتی قائل نیست، لذا درک وی از دنیای صداها درک کلی و مبهم است.
اما با رشد وی و نیز ارتباطات روزافزون محیط و علائم آوایی به عنوان بخشی از فعالیتهای ویژه زندگی ادراک می گردد و تفکیک و تمایز بین کلمات و صداها شروع می شود. در آغاز ادراک کودک با رفتارهای خاصی همراه است در حدود 3ماهگی، کودک متوجه صداهایی که خود تولید می کند می شود از زبان و بازی با صداها لذت می برد. این مرحله را مرحله سوم تکلم کودک می نامند. که به مرحله ور، ورکردن، بل، بل کردن نامگذاری شده است.
بازی با صداها باعث می شود که کودک آگاهی و توجه بیشتری نسبت به صداهای خود بدست آورد و نیز به صداهای حرف زدن دیگران گوش دهد. در این مرحله کودک صداهای را تولید می کند که وابسته به زبانهای خاصی نیست، بلکه صداهای وی صداهای موجود تمام زبانهای دنیا را در بردارد و این نشانگر آن است که کودک انسان به گونه ای ذاتی قادر است هر زبانی را که او در معرض آن قرار می گیرد یاد بگیرد(بیاموزد). تمام کودکان، اعم ازشنوا و ناشنوا ازجمله بل بل کردن را می گذرانند، اما کودکانی که به اختلالات شنوایی یا آسیب های مغزی قسمت های مرتبط با شنیدن و درک کردن آن دچار هستند، ازمرحله بل بل کردن فراتر نمی روند چون صداهای تولید شده توسط خود را نمی شنوند. دست از تولید آنها برمی دارند و به دنیای سکوت فرو می روند.                                                                             
کودک 3تا6 ماهگی به تکرارآنچه خود تولید می کند می پردازد و بدین جهت این مرحله را مرحله تکرار صداها یا چهارمین مرحله از رشد می دانند.
کودک از 6تا9 ماهگی می تواند تک هجاهایی مانند ما،با،وا،دا،آو... را تولید کند، اما هیچ گونه درکی از آنچه که تولید می کند و نیز معنایی که ممکن است برای دیگران داشته باشد، ندارد. در اواخر این سن اگرصداها تولید شده توسط کودک، برای تقلید در اختیارش گذاشته شود، آن را تقلید می کند و اگر مادر یا فرد دیگرصدای ساده ای را تولید،کودک سعی در تقلید آن دارد. بدین جهت این مرحله را تکلم انعکاسی یا پنجمین مرحله از رشد تکلم می نامند.                                                                                   
در این مرحله تاثیر نفوذ صداهای محیطی در صداهای که کودک می تواند تولید کند نمایان می گردد. بدین سبب شاید این سن (6تا9ماهگی) مناسب ترین موقع، برای شروع آموزش صداها محیطی باشد.                                                      
دوره طفولیت و مهمترین تغییراین دوره:
دکتر تقی پور ظهیر دوره طفولیت از تولد تا 30ماهگی می داند (سن دوسال ونیم )که در این مرحله آهنگ رشد بسیار سریع و تند است و مشخصات این دوره تغییراتی است که در دستگاهای مختلف بدن بوجود می آید تا کودک را برای سازگاری با شرایط جدید آماده کند.                             
اولین تغییرات دستگاه گوارش سن 6تا8 ماهگی است روییدن دندان های شیری است که دراکثر کودکان بین سنین 6تا8 ماهگی ظاهر می شود.                 
دومین تغییرات رشد عضلات ارادی است که تزدیک ترین نقطه به مغز شروع شده و به دورترین نقطه یعنی پاها هستند خاتمه می یابد. کودکی از 6ماهگی بتواند بدون حرکات اضافی زیاد از اعضلات گردن وران برای نشستن استفاده کند در واقع می تواند به تدریج خود را به طور نشسته روی زمین بکشد کودک در سن 11ماهگی می تواند با استفاده از صندلی، میز و دیوار به عنوان تکیه گاه استفاده نموده و بطور مستقل بایستد و در15ماهگی راه رود.                                                                                                    
راه رفتن یک حادثه مهم در زندگی کودک است راه رفتن فضای حرکتی را در اختیار کودک می گذارد و سبب می شود با نزدیک شدن به اشیاء و دستیابی به محیط تازه و خارج ازمحیط بسته اتاق پدیده «فردی شدن» در او ظاهر شود.                                                                        
سومین تغییرات مهم رشد عضلات و دستگاه های صوتی همراه با تکامل سلسله اعصاب به ویژه مغز و همکاری اعضای لب، زبان و عضلات گلو است . وقتی که تصاویر و مفاهیم اشیاء و امور در ذهن کودک ذخیره شدند به صورت گریه، فریاد، اشاره، اصوات یک هجایی و شکل های تقلیدی به خارج اظهار می شوند یعنی تلفظ را از راه تقلید یاد می گیرد و به تدریج کلمه را بجای جمله به کار می برد و این مرحله کودک هنوز قدرت تمیز و تفکیک ندارد. کلمات را به محرک های مختلف تعمیم می دهد. مثلاً برای همه مردان بابا و ... سپس به تدریج توانایی تمیز کسب می کند و لغات را در مورد محرک های مربوط به کار می برد که نشانگر رشد ذهنی کودک است. پس از آن کودک جملات دو کلمه ای راه بکار می برد. کودک ضمیر اول شخص را در مورد خود بکارمی برد که استعمال آن از نظر روانشناسان بسیار مهم است زیرا کودک با تلفظ «من» به شخصیت وجودی خود پی می برد و خود را فردی جدا از افراد دیگر می داند.                         
روان شناسان برای تکلم سه مرحله در نظر گرفته اند :                                   
الف- فعالیت درونی یا باطنی که در 7تا8ماهگی دیده می شود و موقعی است که کودک ظاهراً با خودش «حرف»می زند.
ب- دوره گیرندگی است که معمولاً تا 13ماهگی طول می کشد. در این مدت کودک معنای کلمات و گفتار دیگران را درک می کند اما نمی تواند پاسخ گوید.
پ-کودک توانایی به کاربردن لغات و کلمات را کسب می کند.
سخن گفتن کودک ازحدود2سالگی آغاز می شود. حادثه ای است فوق العاده مهم، که به او توانایی به کاربردن علائم و نمادها رامی دهد. سخن گفتن نه تنها وسیله ای است برای بیان احساس و افکار، بلکه نقش مهمی را در کیفیت اجتماعی شدن و برقرار کردن ارتباط و تفهیم و تفاهم با سایر افراد ایفا می کند.                                                                   
علاوه برسخن گفتن، زبان در انسان وسیله تکلم درونی و نوعی برقراری ارتباط داخلی است به این ترتیب، بنظر روانشناسان، در تفکر درونی (باطنی) از زبانی که یادگرفته ایم، استفاده می کنیم و از سوی دیگر یادگیری نوع زبان در نحوه و نوع تفکر موثر است به اعتبار نوع فکر کسانی که به زبان فصیح تکلم می کنند با نوع فکرکسانی که از زبان ابتدایی و کم اهمیت استفاده می کنند تفاوت دارد.               
سخن گفت با هوش رابطه مستقیم دارد یعنی کودکان باهوش، زودتر حرف می زنند. تقلید و پاداش هم درسخن گفتن نقش مهمی دارد پاسخ های پاداشت یافته تکرار می شود وآنهائی که پاداش دریافت نمی کنند از بین می روند. مادر ،اولین معلم زبان کودک است کودک با مادرش محاوره علامتی و صوتی برقرار می کند. مهربانی و عطوفت مادرانه ظهوردر این اصوات مؤثر می باشد. به همین سبب است که اطفال در پرورشگاه دیرتر شروع به تکلم می کنند.                                             
از نظر تربیتی باید به کودک فرصت داد تاخواسته و تمایلات خود را بیان کند ولی باید توجه داشت که کودکان طرز تلفظ کلمات و لغات را به طورصحیح یاد بگیرند. بنابراین، بهترین کار آن است که با کودک به روشنی، آرام، شمرده و باخوش روئی صحبت نماییم.
قابل ذکر است در حدود 9 الی 12 ماهگی تمام کودکان عادی قادر به تولید واج های آ، ا، ا، او اکثر آنان تولید واج هایی «ب د م » می باشند بررسی صداهای تولید شده کودکان این سن مشخص می کند که تولید واج هایی مانند ر،ژ،خ ،چ ،گ برای کودکان مشکلتر از سایر واج ها است. کودک در این سن معمولاً نسبت به نام خود و نیز کلمات مانند «نه، نکن دست نزن » واکنش نشان می دهد و اولین نشانه های درک کلمات در وی پدیدار می شود. باید توجه داشت که واکنشهای اولیه کودک نسبت به کلمات ممکن است در برابر تغییرات چهره ای، اداها و حالات عاطفی که معمولاً این گونه بیان کلمات همراه است باشد اما به هرحال این گونه واکنش ها نشان مناسبی برای این مطلب است که درک کلمات دیگر برای آنان زودتر از بیان کلمات آغاز می شود و همیشه نیز توانایی انسان برای درک فهمیدن سخنان دیگران، بیشتر از توانایی وی از بیان افکار و عواطف است هم چنین این درک کلمات نشانگر آن است که کودک بزودی اولین واژه ها رابیان می کند. بعضی از روانشناسان معتقدند که کودک حدود یک تا یکسال ونیم قادر می باشند اولین کلمات را بیان کنند.                                                                                
تحقیقات انجام شده نشان می دهد که اولین واژه هایی که آنان بیان می کنند ماما، بابا وسپس آب، دادا(به معنی داداش) و به به، به معنی خوشمزه نیز اساس شمارشی که از تعداد کلمات این گروه سنی به عمل آمده است معلوم می شود. که حداکثر تعدادکلمات 18 و حداقل آن 1 کلمه می باشد. هم چنین تعداد واژه گان اکثریت این گروه سنی از کودکان بین 3تا6 کلمه و با میانگین 5 کلمه است. ازنظر تجربه دستوری، فراوان ترین کلمات که کودکان به کار می برند در درجه اول، اسم بعد فعل و سپس ضمیر، صفت، قید و حرف است. نوزاد آدمی بالقوه توانایی تولید آواهای مختلف هرزبانی را که درمعرض آن قرار می گیرد دارد.
 
 
«رشد زبان»
مطالعه زبان در طول تاریخ علوم انسانی مورد توجه فیلسوفان و دانشمندان بوده است و روانشناسان نیز توجه جدی به آن داشته اند. علت این امر شاید آن است که ویژگی های انسانی کاملاً او را از حیوانات که ارتباط اجتماعی بسیار ساده ای دارند جدا می کند.                      
اغلب افراد تصور می کنند که زبان کودک بابه کارگیری اولین کلمات آغاز می شود ولی در واقع؛ یادگیری سخن گفتن فقط یکی از ابعاد پیشرفت کودک در یادگیری زبان است که خود بر پایه بسیاری از تجارب قبلی او بنا می شود. دسته ای از این تجارب به اداراک زبان مربوط است.[1]                                                                                          
تحقیقات «کولتهارت »1987و سایرین نشان می دهد که وقتی نوزاد انسان به دنیا می آید ظرفیت تشخیص صداهای مربوط به سخن را داراست .مثلاً مجموعه ای ازآزمایش هایی که ایماس 1985 انجام داده نشان داده داده است که حتی نوزادان سه چهار هفته ای می توانند تفاوت صداهایی را که در فهم زبان مهم است تشخیص دهند. این توانایی چنان خوب رشد می کند که ایماس و دیگران استدلال  کرده اند که نوزاد آدمی حتماً دارای مکانیسمی درونی برای کسب و به کارگیری زبان است. به دلیل وجود این مکانیسم مادرزادی حتی نوزادان چند هفته ای نیز خیلی زود توانایی ادراک خود را مستقیماً گزارش کنند. بنابراین محققان تحقیقی را با روش مکیدن با دامنه بالا بکار برده اند. در این روش تحقیق نوزاد صداهایی مشابه صداهای انسان را می شنود پستانکی آرام بخش را می مکد. البته این یک پستانک معمولی نیست، بلکه متصل به فشار سنجی است که آن نیز به یک وسیله ثابت مرتبط است. اساس این روش فرآیندی است که خوگیری نامیده می شود یعنی وقتی نوزاد با محرکی که قبلاً با آن آشنا هستند رو به برو می  شود سرعت مکیدن پستانک را کم می کند ولی زمانی که شیء جدیدی را کشف می کنند برسرعت مکیدن می افزاید.                                                        
تصور کنید نوزادی در صندلی خود نشسته و به صدای /با/ که توسط کامپیوتر تولید و تکرار می شود گوش می دهد. از آنجا که به دلیل تکرار صدا نوزاد با آن آشنا شده است، سرعت مکیدن کم کم کاهش می یابد. اکنون صدا به /پا/ تغییرمی کند با این تغییر سرعت مکیدن پستانک افزایشی چشم گیر می یابد و بدین ترتیب می فهمیم که نوزاد تفاوت صداها را تشخیص داده است. ایماس پژوهشگر و روانشناس اشاره دارد حتی نوزادان چند هفته ای نیز می توانند بین صداهای مختلف سخن تمیز دهند.  2                                                                               
دو مرحله مهم در آفرینش و ادراک سخن وجود دارد.
اولین مرحله، دوره پیش زبانی است که از تولد کودک تا حدود یک سالگی ادامه دارد.                                                                                                         
دومین مرحله که دوره ی زبانی نام دارد ازآن زمان به بعد ادامه می یابد.
در دوره پیش زبانی سخن نوزاد دارای معنی نیست. نوزادن صداهای زیادی از خود در می آورند و بزرگسالان را تحت تاثیر قرار می دهند ولی به نظر می رسد که هدف ایشان فقط تمرین صداسازی باشد. فقط در دوره زبانی است که صداسازی با معناداری ارتباط پیدا می کند. اولین و آشکارترین شکل صدای نوزاد گریستن است. نوزاد ممکن است به دلایل مختلف گریه نماید گرسنگی، سردی و... گریه با بیرون دادن نفس پدید می آید و شامل صداهایی شبیه حروف باصداست که در یک مجموعه تولید می شود. گریه ممکن است تا پنج دقیقه یا بیشتر باشد. گریه به یادگیری بستگی ندارد بلکه مبنای زیست شناختی دارد.                        
روش های تسهیل در خواندن
پدر ومادر و مربیانی که علاقه مند به تقویت مهارت های قبل از خواندن در کودکان هستند تاکید دارد که رشد خواندن و مهارت های مربوط بدان باید در جوی مثبت انجام پذیرد بطوری که علاقه کودک به خواندن را افزایش دهد.
1-خواندن و لذت بردن از آن باید سرمشق باشد. کودکان این کار را از طریق دیدن انجام می دهند.                                                                                    
2- برای کودکان باید زیاد خواند.
خواندن برای کودکان نه تنها برای او سرمشق خواندن ارائه می دهد و به رشد سواد در او کمک می کند بلکه در کشف اینکه خواندن می تواند لذت بخش باشد و نمادهای چاپی دارای معناست به ایشان یاری می رساند هم چنین خواندن برای کودکان گنجینه واژگان ایشان را، از طریق برخورد با کلمات جدید، افزایش می دهد.                                           
3-کودکان را قبل از سن خواندن تحت فشار قرار ندهید که در وظایف مربوط به خواندن کسب مهارت کند.                                                                                
اگر کودک خواندن را لذت بخش بداند معمولاً مهارت های قبل از خواندن را در خود پرورش می دهد مطاله اجباری ممکن است باعث شود که کود ک خواندن را لذت بخش نداند در نتیجه راه های فرار از خواندن را جستجو کند.                       
4- قبل از ورود به آموزش رسمی خواندن باید به کودک آموخت چگونه توجه خود را متمرکز کنند.                                                                                     
5- برای رشد مهارت های ادراکی لازم به هنگام خواندن، می توان از بازی و تمرین بهره گرفت.                                                                                 
6-همه ی کودکان را باید برای تشخیص مشکلات ادارکی احتمالی که ممکن است در مطالعه ایجاد اشکال کند آزمایش کرد. مثلاً ممکن کودکی از مشکل بینایی شنوایی و یا اختالات رفتاری داشته باشد باید از ابتدا شناسایی و مورد بررسی قرار گیرد.
 
چه زمانی باید خواندن را شروع کرد؟                                                         
برخی از کودکان به خصوص کودکانی که برای شان کتاب خوانده می شود قبل از دبستان می توانند بخوانند. عده ی دیگر از کودکان خواندن را در کودکستان یاد می گیرند اما متخصصان تعلیم تربیت و روانشناسان تربیتی بر این عقیده اند که خواندن نباید قبل از سال اول ورود به مدرسه باشد. بخشی ازاین عقیده، ناشی از یکی از مطالعات نافذ قدیمی که در سال 1931توسط مورف واشبرن انجام دادند. این محققان به این نتیجه رسیدند که بهترین زمان برای شروع تدریس موقعی است که کودک به سن عقلی شش سال و شش ماه می رسد. گرچه این تحقیق از نظر علمی کاملاً ناقص بود، ولی نتیجه آن به صورت بخشی از اعتقاد عمومی معلمان درآمد، که تدریس خواندن نباید زودتر از شش سال یا بعد از آن آغاز شود. بدین ترتیب تدریس خواندن در اغلب مدارس در سال اول دبستان آغاز می شود که اکثر کودکان به سن شش سال و شش ماه می رسند.                                                                                        
لازم به ذکر این نکته اساسی است که در این مورد توافق جهانی وجود ندارد تدریس خواندن در کشورهایی نظیر انگلستان و فلسطین اشغالی در سن پنج سالگی آغاز می شود درحالی که در کشور دانمارک، سوئد و روسیه از هفت سالگی شروع می شود.                                                                                                          
 
آغاز خواندن                                                                                       
در طول سال های متمادی و کسب تجارب ارزنده بشر درمجامع علمی و تحقیقاتی روشهای گوناگونی در خصوص آموزش خواندن بوجود آمده که تعداد زیادی از آنها جنبه تجاری داشته و این کار تنوع روش های آموزش خواندن را گسترده نموده است. یک از راه های رایج برای آغاز خواندن صداشناسی است در صداشناسی، بر رمزگشایی صداهای حروف و کلمات، تاکید می شود.                                                        
روش دیگر، تجربه زبانی است که بر رابطه خواندن باتجارب کلی زبانی کودک تأکید دارد به خواندن همچو فرآیند برقراری رابطه بین زبان شفاهی و زبان کتبی نگاه می شود. داستان های شفاهی کودکان را درباره خود، خانواده و یا همسایگان می توان نوشت و مبنای آموزش خواندن قرارداد.اغلب روشهای آموزش خواندن التقاطی است و از ترکیب روشهای مختلف به دست آمده است. مواد خواندنی پایه بهترین نمونه از موادخواندنی التقاطی است.                        
در گزارش تحقیقی که درباره خواندن آنجام شده نشان می دهد آموزش خواندن مهم است که توانایی خواندن بر اساس دانش قبلی کودک بنا شود این گزارش هم می افزاید که یادگیری جدید، باید به طرح های موجود ذهنی کودک مرتبط باشد یک عامل مهم دیگر تاکید بر زبان شفاهی و کتبی کودک از طریق واداشتن او به سخن و نوشتن درباره تجارب خویش است. پدر مادر یا مربی باید متن را با صدای بلند برای کودک بخوانند تا در خواندن صحیح سرمشق او قرارگیرند. توجه کنید که هم خواندن با صدای بلند و هم خواندن باصدای آهسته را در کودک تشویق نماید.نکته اساسی در آموزش خواندن در کودک عبارت است این که کودک آنچه رامی خواند می فهمد و اگر کودک خواندن را با معنا تشخیص ندهد بزودی خسته می شود و خود راخواننده ی ضعیف قلمداد می کند.[2]
سه ویژگی عمده زبان انسان را از زبان سایر انواع جدا می سازد.[3]
1- معنای زبانی: که حاکی از بازنمایی افکار و واقعه ها و اشیاء با کمک نمادهای انتزاعی است.                                                                              
2-  تولید زبانی- که وسیله اعجاب انگیزی در ایجاد ارتباط انسانی است.                        
3- کیفیت جانشینی: کیفیت جانشینی زبان که ما را قادر می سازد درباره چیزهایی که از نظر زمانی و مکانی بسیار دور از ما است ،درباره اموری که به کلی وجود ندارد و سخن بگوئیم.
نظریه های زبان آموزی
اهم نظریه های زبان آموزی عبارتند :
- نظریه یادگیری زبان را یک مهارت آموختنی از محیط اجتماعی به حساب می آورد.
- نظریه ذاتی: یادگیری زبان را ناسی از توانائی های درونی می بیند یعنی ویژگی هایی که نوزاد آدمی با خود به دنیا می آورد مانند رشد جسمی یا فیزیکی.
- نظریه تأمل شناختی و یادگیری اجتماعی: این نظریه برتأثیر عوامل درونی و بیرونی در رشد زبان تأکید می کند.
توانایی فراگیری زبان در انسان به طور طبیعی و در آغاز تولد وجود دارد این توانایی در تماس با انسان هایی دیگر است. که رشد می کند. در واقع پایه های یادگیری زبان کودک قبل از سخن گفتن کودک ریخته می شود. هر کودکی در هر محیط فرهنگی و زبانی که زندگی می کند نظام پیچیده ی زبان مادری خود را فرا می گیرد. آواهای زبانی، معانی کلمات و توالی آنها آهنگ و یک نواختی کلمات، صرف کلمات، قواعد زبانی (امر،نهی) بر پایه توانائی های زمینی از محیط زندگی فراگرفته می شود. نکته مهم این است که کودک در جریان کوشش برای فهم جهان و آنچه می شنود و می بیند زبان و دیگر توانائی های شناختی خود را رشد می دهد.
از جمله مباحث مهم در مطالعه ساختار زبان عبارتند از:                                         
1واج شناسی یا نظام آوایی زبان: نظام آوایی زبان به صداهای گفتاری در یک زبان و قواعد ترکیب کردن این صداها در واحدهای بزرگ تر مربوط می شود هر زبانی شامل مجموعه ای وسیع از واج یا آواها است. مثلاً کلمه خواب دارای سه واج(خ+وا+ب) تعداد این واج ها در زبان مختلف متفاوت است و از 15تا 85 متغیر می باشد.                                                                                      
ما در زبان فارسی 44واج داریم شامل 32حرف یا علامت صدا است و 6مصوت و 6صوت ترکیبی است.                                                                                          
2-ریخت شناسی یا صرف زبان: ریخت شناسی یا صرف زبان در برگیرنده قوانین ترکیب کوچک ترین واحدها معنایی درکلمه است. این واحدهای معنایی گاهی بسیار کوچک مثل «و» که یک سیلاب دارد و گاهی بسیار بزرگتر و شامل چند سیلاب است مثل صورت که دارای دو سیلاب «صو+رت» است و هیچ یک از این سیلاب ها به تنهایی معنا ندارد و لذا به صورت یک واحد معنایی به حساب می آید.                                                      
3-       نحو شناسی: قوائد چگونگی ترکیب کلمات برای ایجاد یک عبارت یا جمله می باشد. با استفاده از نحوشناسی است که می توانیم تعداد بی شماری از عبارت ها و جملات را تولید کنیم. دست یابی بر این توانایی تاسال های دبستانی طول می کشد.                                                                                              
4-       معناشناسی: عبارت از نظام معنایی کلمات است. تسلط بر معناشناسی برای کودکان دشوار و طولانی است زیرا بسیاری از کلمات معانی گوناگون دارد و به دلیلی که در کدام عبارت و جملات و در چه زمینه ای به کار روند تفاوت دارند. فهم دقیق معناشناسی زبان به آموزش و تجربه ی طولانی نیاز دارد.                                                                       
5-       کاربردشناسی به معنای چگونگی استفاده موثر از زبان برای ارتباط با دیگران و بیان افکار واحساسات و خواسته های خویش است. اینکه چقدر صحبت کنیم با چه شیوه ای صحبت کنیم و چگونه آداب صحبت کردن را رعایت کنیم در شمار کاربرد شناسی زبان است.
واج چیست؟                                                                                          
انسان ها این توانایی را دارند که با به کارگیری ماهرانه و ظریف اندام های گفتاری نظیر ، لب، دندانها، زبان، حرفه های بینی، تارهای صوتی، نای و شش و.... (توضیح اینکه اندام های مورد اشاره وظایفی مختلف زیست شناختی را نیز برعهده دارند اما انسان در سیر تکامل  خود رفته رفته از آنها برای تولید گفتار نیز بهره می برد.) آواهای پرشمار و گوناگونی را تولید نمایند برخلاف دیگر جانوران که بدلیل نداشتن چنین تسلطی بر اندامهای آوایی خود، تنها قادر به تولید تعداداندگی آوای متفاوت هستند. اما درهرزبان از میان مجموعه پرشمار آواهایی که انسان به طور بالقوه قادربه تولید آن ها است. فقط تعداد بسیار معدودی به کار گرفته شده و به دیگر آواها که برخی از آنها در سایر زبان ها کاربرد دارد هیچ توجهی نمی شود. مثال انگلیسی زبان ها ازصامت /غ/ و اغلب فرانسه زبانها از صامت /ر/ استفاده نمی کنند. درحالی که هر دو آنها در دیگر زبان فارسی کاربرد دارد و از سوی دیگر بسیاری از مصوت های موجود در زبان انگلیسی و فرانسوی در زبان فارسی کاربردی ندارد.                                                                                 
جالب این است که از میان تعداد معدود آواهایی که در هر زبان شنیده می شود نیز همگی از نظر معنایی معتبر نیستند وممیز معنایی نیستند.                
واج کوچکترین واحد صوتی (آوایی) زبان است که گرچه خود به تنهایی معنایی ندارد اما باعث پیدایش تفاوت معنایی میان واژه ها (تکواژه ها)می شود. آسان ترین را پیدا کردن واج های در یک زبان، پیدا کردن جفت واژه هایی با معنای متفاوت است که تنها در همان واج در جایگاهی یکسان با یکدیگر تفاوت داشته باشد. برای نمونه مقایسه این جفت واژه ها:                                                                                       
سار-بار/شاد-باد/ازاد-آباد/شیر-شیب/خون-خوب و... که تنها تفاوت آنها جایگزین شدند آوای [ب] با آوای دیگراست. این حاصل می شود که آوای [ب] در زبان فارسی باعث ایجاد تفاوت معنایی می شود و باید آن را به عنوان یک( واج/واج/ب) به رسمیت شناخت.[4]        
نظام آوایی زبان به صداهای گفتاری در یک زبان و قواعد ترکیب کردن این صداها در واحدهای بزرگ تر مربوط می شود هر زبانی شامل مجموعه ای وسیع از واج یا آواها است. مثلاً کلمه خواب دارای سه واج (خ+وا+ب) تعداد این واج ها در زبان مختلف متفاوت است و از 15 تا 85 متغیر می باشد. ما در زبان فارسی 44واج داریم شامل 32حرف یا علامت صدا است و 6مصوت و 6صوت ترکیبی است.                                                                                          
یافته های تجربی مبین این واقعیت است که جریان رشد ذهنی کودک فرآیندی است تدریجی و همگام با رشد جسمی کودک تکامل می یابد. ازطرف دیگر؛ همانطور که فراهم آوردن امکانات مناسب و مطلوب می تواند باعث سرعت رشد جسمی را در حدی معین افزایش می دهد آموزش پیش دبستانی نیز قابلیت آن را دارد تا سرعت رشد ذهنی کودک را به حد شایانی افزایش دهد.                                                                                                   
در حقیقت امروزه دیگر این باور قدیمی که مراکز پیش دبستانی مکانی صرف برای نگهداری و سرپرستی کودک است مورد قبول مجامع علمی پژوهشی نیست و اعتقاد براین است که این گونه مراکز باید به صورت همگانی وجود داشته باشد و در جهت غنای ذهنی کودک بکار گرفته شود. اگر در گذشته جنگ ها و بیماری های همه گیر سبب نگهداری کودکان درمکان های معین می شد امروزه تلاش بیشتر دولت ها بر این است که آموزش پیش دبستانی را به صورت رسمی در نظام آموزشی ببینند. والدین موظفند فرزندانشان را دراختیار سیستم آموزش پیش دبستانی بگذارند، تا رویکردهایی که در رابطه با انسان توسعه یافته دنبال می کنند تحقق یابد.                                                              
یکی از مواردی که سبب رویکردهای متفاوت در مورد آموزش پیش دبستانی شده است تحفیفات گسترده ای است که در این مورد انجام شده است این پژوهش ها سبب برنامه ریزی آموزشی و درسی متفاوت شده است. بدین سبب بعضی از کارشناسان تعلیم و تربیت آزادی عمل مربی را پیشنهاد و الگوی خاص تربیتی را ترجیح می دهند. این گروه از صاحب نظران بر این باورند که مربی توانا و آزموده که به فراخور حال کودک با در نظرگرفتن همه جوانب و مسائل شرایط لازم فراهم آورده و از هر شرایط به منظور دستیابی به اهداف از پیش تعین شده استفاده می کند.                   
میحط زندگی و یا آموزشی کودک باید زمینه پرورش همه جانبه را تداعی نماید در این محیط کودک باید احساس آرامش و خاطری آسوده و بدور از هر نوع  فشار در جهت مطلوب تربیتی و یادگیری سامان داده شود. با توجه به نظریات کوناگون که در مورد رشد کودک وجود دارد از یک نگاه می توان مراحل زیر را برای آن در نظر گرفت.                                                                    
1-       دوره نمایشی
2-       دوره تفکر شهودی
3-       مرحله آمادگی
4-       دوره تفکر منطقی[5]
به موارد بالا به طور مختصر اشاره می شود .                                               
دوره نمایشی که چند ماهی بعد ازتولد شروع می شود و تا 2 الی 4 سالگی طول می کشد در این دوره کودک سعی دارد تا خواسته های خود را از طریق استفاده از نمادهای خاص منعکس نماید و در بازی ها، کلمات، نقاشی ها و خط کشیدن ها بیان می کند.                                                                                                                                                     
در دوره تفکر شهودی که ازسنین 4 سالگی شروع می شود و تا سن 7 الی 8 سالگی ادامه می یابد. قضاوت کودک با توجه به نظر پیاژه به مرحله پیش عملیاتی می رسند طرح هایی را در ذهن خود ایجاد کنند که نسبتاً مستقل از رفتار و ادراک مستقیم از اشیاء و واقعه ها است. در این سن کودک می تواند به عروسکی فکر کند که در اختیارش نیست. این توانایی که کودک می تواند اشیاء عینی و واقعه ها را در ذهن خود بازنمایی کند و به آن تفکر نمادی یا عملکرد نمادی گفته می شود، نظرپیاژه این است که آغاز تفکر واقعی است.                 
مرحله آمادگی که از سن 7شروع شده و تا سنین 11الی 12سالگی ادامه می یابد. در دیدگاه پیاژه به دوره تفکر عینی معروف است کودک در این دوره می فهمد که برخی فرآیندها را می توان معکوس کرد. مثال: کودک سعی می کند مدادهایی را که فاصله شان را از یکدیگر بیشتر کرده ایم به حالت اول برگرداند و نشان دهد که هر دو ردیف دارای تعداد مساوی از مدادها است. او می فهمد که تفریق همان عمل عکس جمع است.               
دوره تفکر منطقی یا دوره تفکر صوری ازسن 11یا12سالگی به بعد را گویند.         
پیاژه معتقد است که با ظهور توانایی تفکر صوری فرد می تواند مسائل کلامی، انتزاعی نظیر مسائل پیچیده ریاضی، را به آسانی حل کند. فهم اعداد منفی مثلاً درجه حرارت زیر صفر و...رایادبگیرد. از مراحل یاد شده در بالا مرحله اول یعنی 0تا2 سالگی  دوره نوزادی است و ازدوره 2تا7 سالگی که شامل حسی حرکتی نیز می شود مربوط به دوره پیش دبستانی است که در این مرحله که از نمادسازی (زبان و تخیلات) برای بازنمایی جنبه های مختلف محیط خود بهره می گیرند تفکر پیش منطقی وابسته به ادراک و خودمحورانه است.11الی12سالگی ب هدورهتفکر منطقی درنظریه پیاژه مشهور است.نوجوان ئراین ئوره به مرحله ای از رشد ذهنی رسیده است که می تواند رویدادها رابدون استفاده یابااستفاده اندک ازوسایل آموزشخاص تجزیه وتحلیل کرده وآنهارادرک کند.دراین مرحله مبنای عمل او بیشتر برتفکری منطقی است .
مراحل رشد از دیدگاه پیاژه عبارتند از:
 1-مرحله حسی حرکتی       0تا2سالگی. دراین دوره بیشتر فعالیتهای کودک براساس حواس صورت می گیرد نه درک وفهم
2-مرحله پیش عملیاتی       2تا7سالگی . این مرحله ذهن کودک خالی از مفاهیم است.سپس تفکرمنطقی تر می شود وبه دوره شهودی معروف است.دراین دوره کودک خودمداراست.
3مرحله عملیات عینی        7تا11سالگی.مفهوم بقاء وبرگشت پذیری
4-مرحله عملیات صوری     11تا17سالگی.دنیای کودک دراین مرحله ذهنی است وبرپایه فرضیات بنا شده است.[6]
منابع و ماخذ:
1-برس،جویس،مارشال ویل،امیلی کالهون،الگوهای تدریس 2000،ترجمه محمدرضا بهرنگی،کمال تربیت،تهران،1382
2- تقی پور ظهیر، علی ، اصول و مبانی آموزش و پرورش، پیام نور، تهران، 1382
3-حسین نژاد،سید حسین، رویش اندیشه، نشر لوح زرین، دوم،1386
4- جیمز ویز،وا استوارت هالسی، روانشناسی یادگیری، ترجمه محمد نقی براهنی، نشر رضا،1363
5-جان ای ، کالیور، راجر اچ، برونینگ، روانشناسی تربیتی، ترجهه علی نقی خرازی، نشر دانشگاهی، تهران 1375
6- رضا مهجور، سیامک،چگونه کودکانی سرآمد داشته باشیم، اسوه تهران 1373
7-سیف، علی اکبر، روانشناسی پرورشی نوین، دوران، تهران،1389
8-غلامرضا، عمرانی، ثبطی،هامون، اندیشه سازان، تهران شماره اول، 1381     
9-لطف آبادی، حسین، روانشناسی تربیتی، سمت، تهران،1386
10-مفیدی، فرخنده، مدیریت مراکز پیش دبستانی، دانشگاه علامه، 1391
11- مفیدی، فرخنده، برنامه آموزش و پرورش دوره پیش دبستانی، سمت،1374
12- فصل نامه تعلیم و تربیت، سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی، تهران، شماره 3 ، پائیز 1373
13- نادری، عزت اله، سیف نراقی، مریمف دانش آموزان استثنائی، امیر کبیر، تهران، 1369
14- زبان فارسی، کتاب درسی سال دوم دبیرستان، وزارت آموزش و پرورش، 1384
15-لطف آبادی، حسین، روانشناسی تربیتی، سمت، تهران، 1386
 
 
 
 
 
 
2-جان ای ،گلاور،راجراچ.بونیتگ ،روانشناسی تربیتی، ترجمه علی نقی خرازی ،مرکز نشر دانشگاهی .،تهران ،1374
3-جان ای گلاوروراجراچ.برونینگ،روان شناسی تربیتی،ترجه علنقی خرازی ،نشر دانشگاهی تهران ؛،1375صص184تا190
4-لطف آبادی ،حسین ،روان شناسی تربیتی،سمت،تهران،صصص،179الی200
برای کسب اطلاع بیشتر به منبع شماره 5مراجعه کنید
7-سیف،علی اکبر،روان شناسی پرورشی نوین،دوران،1389تهران،صص69تا89
- برای کسب اطلاع بیشتر به کتاب روانشناسی تربیتی دکتر حسین لطف ابادی مراجعه نماید6

+ نوشته شده در  چهارشنبه بیست و چهارم دی 1393ساعت 21:59  توسط حمید منصوری  | 

یک نمونه ازطرح درس روزانه درس کارآفرینی

به نام خدا

طرح درس روزانه        آموزشکده فنی دختران رشت                تهیه کننده :حمیدمنصوری

تعداددانشجو:               مقطع تحصیلی:کاردان                        زمان لازم:75دقیقه

عنوان درس :کارآفرینی                                                  تاریخ اجراء:

 

هدف کلی:آشنایی رویکردهای کارآفرینی وفرایند آن                                                                                                                                          

اهداف رفتاری

از دانشجو انتظار می رود پس از پایان درس:

1-کارآفرینی از لحاظ لغوی تعریف می کند.

2-کارآفرینی ازدیدگاه صاحبنظران تعریف کند

3-دیدگاه مختلف درباره کارآفرینی راتوضیح دهد.

4-نحوه جابجایی سازمانهای قدیم با سازمانهای جدید رابیان نماید.

5-تفاوتهای کارآفرینی ازدیدگاه اقتصاددانان وروانشناسان رابیان کند.

6-باذکربرترین تعریف ازکآفرینی دلایل آن راتشریح کند.

7-نقش کارآفرینی دردنیای معاصر  رابیان کند .

8-تفاوت کارآفرینی رابامدیر تشخیص دهد.

9-انواع کارآفرینی رانام ببرد.

10- مهارتهای موردنیاز مدیران کارآفرین براساس سطوح اهمیت آنهاتوضیح دهد.

لازم به توضیح است با توجه به توضیحات کلی درجلسه اول وتعیین منبع ونوع ونحوه فعالیت دانشجویان (عملی وپروژه ای) می توان به اهداف رفتاری بالا دست یافت.

سازمادهی: روند موجود در جامعه حهانی نشان می دهد که مدیریت هزاره سوم با چالشهای فراوانی روبه روخواهد بود این مسئله باوجود موضوع بیکاری واشتغال ابعادوسیع تری به خود می گیرد .

عنصر اساسی دربهبود وضع موجود ازلحاظ سطح کلی زندگی ازدیدگاه صاحبنظران متفاوت است . اقتصاددانانی مانند آدام اسمیت تأکید می کردند که عامل اساسی پیشرفت وتوسعه ملتها عناصری مانند کار،سرمایه وزمین است . ولی امروزه این نظریه علاوه برتأثیری که درگذشته داشته است اکنون تأثیر چندانی رشد وتوسعه یافتگی کشورها نداشته است.نمونه بارزآن در دهه های اخیرکشورهای مانند ژاپن وکره جنوبی وکشورهای حوزه خلیج فارس و...است.

 پژوهشگران واندیشمندان براین عقیده اند که عنصر تعیین کننده دردستیابی به کسب وکارپایدارودرنتیجه پیشرفت ورفاه برای ملتها ،دانایی محوری است. عنصر دانایی محور ارتباط تعمیق یافته علم وعمل  ویا پیوند دانش وعمل می باشد تا با همکاری آن توسعه پایدارشود.

توسعه پایدار درسایه همت وتلاش دلسوزان به میهن ،سرمایگذاران،دانشگاهیان،متخصصان،مهندسین ،دانشجویان وکارآفرینان است تادرراستای وفاق وهمدلی بین همه نیروهای جامعه فرصتهای لازم در مسیرتوسعه ایجاد شود.

مطالعه سرگذشت غالب کارآفرینان بیانگر این واقعیت است که آنها حتی بادست خالی نیز شروع کرد وازشکست نهراسیده اند، ریسک بالاوخطر کردن دراموری که می تواند موجبات رشد هم درزمینه شخصی وهم درحوزه عمومی رابه دنبال داشته باشد.کارآفرینان به عنوان انسانهایی که نسبت به سرنوشت هموطنانشان احساس مسئولیت نموده وباخلق ایده های تازه درفکر تداوم زندگی بهتر درسایه کاروتلاش می باشند .دراین راستا درس کارآفرینی درخلق نگرش جدیددردانشجویان وایجاد حس اعتماد به نفس درآنها سعی دارد تاآنها راآماده کسب وکارنماید.این عنوان درس سعی دارد:

1-ایجاد انگیزه وتغییر نگرش دردانشجویان اقدام کند.

2-افزایش مهارتهای مدیریتی درکسب کارهای کوچک درمیان دانشجویان

3-راهبردهای گوناگونی برای دستیابی به حرفه مناسب راآموزش دهد

4-باارائه نمونه های عملی وکاربردی ازسیر تحول درمسیر کارآفرینی ،کارآفرینان موفق رامعرفی نماید.

5-همچنین با استفاده ازظرفیتهای دانشجویی درخلق ایده های نوع وبدیع ارائه وراههای توسعه وبسط آنها بکوشند.

موادآموزشی  

استفاده ازپروجکشن ، رایانه درارائه درس

کتاب ومطالب بیشتر

تخته وایت برد

الکوهای موفق درحوزه کارآفرینی

 

روش تدریس:

سخنرانی فعال

بحث گفتگو درباره مباحث درس

استفاده از روش تدریس تلفیقی

فعالیتهای یادگیری

مطالعه آزادازمنابع مختلف درباره موضوع درس

اظهارنظر وبحث گفتگو درخصوص نقش کارآفرینی دردنیای معاصر

ارائه گزارش توسط دانشجوازمباحث درسی

شرکت فعال دربحث های کلاسی

بازدید علمی از کارآفرینیهای موفق

دعوت از اساتید مدعو

 

تعین تکلیف کلاسی:

پس ازپایان تدریس از دانشجویان می خواهیم مطالب ارائه شده رابرای کلاس بازگو نماید.

دراین مورد می توان ازچندین نفر نیز خواست تا دریافتهای خود رابه منظور تقویت یادگیری دیگر دانشجویان ارائه دهند.

استفاده روش طرح سوال کتبی تابه آنها پاسخ دهند.

تعین تکالیف

برای جلسه آیند ازدانشجویان می خواهد علاوه برمطالعه کتاب ومباحث مربوط منابع دیگری رامطالعه ونتیجه آن رابه کلاس ارائه دهند.

تمامی تکالیف ارائه شده راکه به صورت کتبی داده شده رابررسی وبه کلاس ودانشجو بازخوردداده می شود.

 نحوه ارزشیابی:

فعالیت کلاسی 2نمره

کارعملی وارائه الگو کارآفرینی وپروژ7نمره

آزمون میان ترم :3

آزمون پایانی:8نمره

تهیه کننده: حمید منصوری 

برخی منابع:

فدایی،رضا،کارآفرینی،خق شناس،1391

+ نوشته شده در  چهارشنبه بیست و چهارم دی 1393ساعت 21:46  توسط حمید منصوری  | 

یک نمونه طرح درس

 

عنوان درس :شروع خواندن                                               تاریخ شروع :

تعدادواحد:4واحد 1واحد نظری و3واحد عملی                          تاریخ پایان:

شروع ترم :شهریورماه                                                    تاریخ امتحان:

هدف کلی :کودک باگریه ورود خود رابه دنیا اعلام می کند باتوجه نقش مربی بلاخص مادر واطرافیان درشروع زبان آموزی کودکان ، دانشجو نقش واهمیت دوران اولیه زندگی وتآثیری که دربزرگسالی او می گذارد رامیداند . براین اساس باید رویکردهایی که درشروع خواندن درآنها به عنوان یک مسئله تلقی می شود رایاد می گیرد این رویکردها براساس فلسفه زندگی وباتوجه به رشد شناختی ،عاطفی وروانی حرکتی موردبررسی قرارمی گیرد ودرنهایت باتوجه اهمیت نطریه های زبان آموری درشرو خواندن به یادگیری آنها مبادرت می ورزد.   

                                                                                                                                         

جلسه

اهداف   کلی

اهداف   ویژه رفتاری

درپایان   هرجلسه دانشجوباید بتواند

روش   تدریس

فعالیتهای   دانشجو

 

جلسه اول

آشنایی   با کلیات درس واهداف کلی

 

 

آگاهی ازاهداف درس،تعیین   تکالیف،ونحوه تهیه آنها کلیات درس

سخنراني پرسش و تعيين

 

تعيين تكاليف وپرسش وپاسخ

 

جلسه دوم

آشنایی با فرایندآموزش وپرورش

1-مسئولیت اموزش وپرورش رابیان کند

2-نقش معلم دراموزش وپرورش قرن بیستم راتوضیح   دهد

3-مهمترین چالش اموزش پرورش درقرن بیستم رابیان   کند

4-دشواری های آموزش پرروش درحال حاضر رابیان   کند

سخنرانی فعال

مطالعه کتاب وتوضیح لازم

 

جلسه دوم

آشنایی با تحقیقات مربوط به شروع خواندن

1-تحقیقات بنجامین درخصوص رشد هوش رابیان کند

2-اهداف اموزشی ازدیدگاه پیاژه رابیان کند.

3-خواندن راتعریف کند.

4-هدف خواندن رابازگوکند.

سخنرانی فعال

انجام مطالعه خارج ازکتاب وانجام تکالیف تعین   شده

 

جلسه سوم

آشنایی با انواع خواندن

1-انواع خواندن رانام ببرد.

2-عبارت خوانی راتعریف نماید.

3-تفاوت خواندن ادراکی باخواندن مکانیکی باهم   مقایسه کند

سخنرانی فعال

مطالعه کتابخانه ای وانجام تکالیف

 

جسله چهارم

آشنایی با مهارتهای پرورش زبان

1-موارد گوش دادن دقیق رابیان می کند.

2-مراحل گوش دادن رانام می برد

3-ارتباط میان بخشهای یک پیام راتوضیح می دهد.

4-ابزارهای لازم درسخن گفتن رانام ببرد.

5-استفاده ازدست وصورت درسخن گفتن راتوضیح می   دهد

سخنرانی فعال روش تدریس امیخته

شرکت دربحث وگفتگوی کلاسی

 

جلسه چهارم

آشنایی با روش خواندن ونوشتن

1-پیامهای تصاویر متوالی وغیر متوالی راتوضیح   دهد.

2-ارتباط بین بخشهای مختلف یک تصویر رابیان   کند.

3-تفاوت نماد تصویری با نماد نوشتاری رابیان   کند.

4-نحوه بدست گرفتن قلم راتوضیح دهد.

5-نقش دورکشی نوشتاری ووصل کردن خط چین در   تقویت عضلات دست وچشم راتوضیخ دهد.

روش مشارکتی یاتعاونی وتلفیقی

ارائه مطالب مرتبط با تدریس به کلاس وانجام   تکالیف دیگر

 

جلسه پنچم

آشنایی بافعایتهای تقویمی وترمیمیی

1-انواع بازیهای ترمیمی رانام می برد.

2-نقش تشویق در اعتماد به نفس درکودکان رابیان   می کند.

3-بازی راتعریف می کند.

سخنرانی فعال

تعین تکالیف،

 

جلسه ششم

آشنایی با توالی حافظه

1-نحوه انجام فعالیت تقویت توالی حافظه رابیان   می کند.

2-با ذکر یک مثال تقویت حافظه راتوصیح می دهد.

3- نمودارتوالی حافظه راتحلیل می کند.

 

سخنرانی فعال

انجام کارعملی سنجش توالی کودکان مهد کودک محل   کارورزی

 

جلسه هفتم

آشنایی با رشد تکلم ،درک زبان

1-زبان رابه عنوان یکی ازراه های ارتباط مؤثر   تحلیل می کند.

2-راهکارهای لازم برای کودکانی که از ایما   واشاره استفاده می کنند رابیان می کند.

3-چگونگی درک زبان را بیان می کند.

4-نحوه آموزش حرف اضافه «را »و«از»بیان می کند.

سخنرانی فعال

روش تدریس تلفیقی

درخصوص نقش زبان به عنوان عامل حفظ انسجام ملی   به کلاس توضیح می دهد

 

 

جلسه هشتم

آشنایی با زبان وگفتار وتفاوتهای آن

1-تفاوت زبان راباگفتار بیان می کند

2-تعریف زبان از دیدگاه زبان شناسان وجه تمایز   آنها را بیان می کند

3-درمورد خط وگففتار توضیح می دهد.

روش سخنرانی فعال

تعین تکلیف ومطالعه انفرادی وآزاد

 

جلسه نهم

آشنایی بانکات برجسته یک داستان کوتاه

-دانشجوباید   روشهای ارتباطی خودباکودک رابه گونه سازمان دهد که:

1-      یک کودک 4ساله بایداز دستورالعملها پیروی کند

2-      باید بتواند چیستانهای ساده راحل کند

3-        -یک کوددک 5ساله به طور دقییق به حرف شما گوش دهد

گفتگو ،بحث ..،سخنرانی فعال

جندین داستان کوتاه برای ارائه به   کلاس،چیستانهایی که زمینه تفکر درکودک راافزایش دهد رابه کلاس ارائه دهد

 

جلسه دهم

آشنایی باخط ونوشتار

1-روش آموزش خط وزبان راعملی وتوضیحی بیان می   کند.

2-تفاوت زبان وخط رابیان کند.

3-راه های تقویت کفتار بیان کند

4-ارتباط زبان وگفتار رابنویسد

سخنرانی فعال

فهرستی از کلماتی که به تقویت گفتار کمک می کند   رابه کلاس ارائه دهد.

 

 

جلسه

یازدهم

آشنایی با درک زبان

1-روش آموزش ازساده به پیچیده رابیان می کند

2-با یک مثال توضیح میدهد که چگونه آموزش حرف «را»و«از»ارائه   می دهد

با یک مثال توضیح دهد که کودکان چگونه ازتفکر   بدون زبان استفاده می کنند

3-محنی تفکر پیش زبانی وزبان پیش عقلی راتوضیح   دهد.

4نظریه ویگوتسکی رادرمورد زبان آموزی توضیح   دهد.

5-نظر سیف رادرمورد زبان آموزی بیان کند.

بحث وگفتگوی سخنرانی فعال

تطبیق نظریه های زبان آموزی

اظهار نظر درخصوص مطالب ارائه شده

 

جلسه

دوازدهم

 

آشنایی بانظریه کارل راجرزدرخصوص زبان آموزی

1-روشهای ارتباطی باکودک هنگام سخن گفتن را او   رابیان می کند.

2-اهمیت ارتباط رودررو را بیان می کند .

3-نقش والدین ومربیان راتوضیح می دهد.

سخنرانی فعال

طرح چندین پرسش ازکلاس

ارائه نظریات دیگر درخضوض زبان آموزی به کلاس

 

جلسه سیزدهم

آشنایی باعوامل مؤثر درآمادگی خواندن

1-مراحل تکلم رانامی برد.

2-درهرمرحله از رشد ویژگیهای تکلم رابیان می   کند.

3-ویژگیهای مراحل مختلف تکلم رابیان می کند.

4-منظور از تکلم انعکاسی راتوضیح می دهد.

 

سخنرانی فعال

تعین تکلیف وارائه مطالب مهم درس امروز

 

جلسه

چهاردهم

 

آشنایی با زبان درقومیتهای مختلف

1-زبان قومیتهای درایران نام می برد.

2-مشکلات اموزش دراین گونه مناطق رابیان می کند   .

3-چندین توصیه به مربیان درآموزش زبان به قومیتهای   مختلف رابیان می کند

سخنرانی فعال

تعین تکلیف .ارزیابی از آموختها به روش طرح   گرسش کلاسی

 

جلسه پانزدهم

آشنایی با مراحل تکلم ازدیدگاه روانشناسان

1-هریک از مراحل را باذکر تجربیات احتمالی خود   بیان می کند.

2-هریک از مراحل تکلم درچه زمانی اتفاق می افتد   را بیان می کند

سخنرانی فعال

تعین تکلیف ورارائه خلاصه مطالب توسط دانشجو

 

جلسه شانردهم

آشنایی بازمان سخن گفتن

1-زمان سخن گفتن درکودکان اربراساس موقیعیت های   جغرافیایی توضیح می دهد.

2-اهمیت سخن گفت از نظر تربیتی رابیان می کند.

3-بیان تحقیقات مختلف درمورد سخن گفتن.

 

سخنرانی فعال

تعین تکلیف ،

جلسه هفدهم

آشنایی با مراحل رشد زبان

1-موضوع خوگیرراتوضیح می دهد.

2- مرحله آفرینش وادراک سخن رابیان می کند.

3-روشهای تسهیل در خواندن رامعین می کند .

4-زمانی که باید خواندن شروع شود  را نام ببرد.

سخنرانی فعال

استفاده از پروجکشن، ورایانه

تعین تکلیف ،سوال پایانی از چندین دانشجو و...

                 

 

تکالیف دانشجو:

شرکت فعال درفالیتهای کلاسی

انجام به موقع تکالیف درهرجلسه

 

اررزشیابی:

حضور منظم وفعال درکلاس درس:                                         1نمره

سنجش عملکردوآزمونهای شفاهی ومیان ترم :                             3نمره                                           

امتحان پایان ترم:                                                             10نمره

کارعملی درکلاس و ارائه به کلاس وپروژه پایانی:                        7نمره

 

منابع و ماخذ:

روش آموزش خواندن    بهمن زندی    انتشارات سم

  جزوه تالیفی جمید منصوری مدرس آموزشکده فنی ئکتر معین

1-برس،جویس،مارشال ویل،امیلی کالهون،الگوهای تدریس 2000،ترجمه محمدرضا بهرنگی،کمال تربیت،تهران،1382

2- تقی پور ظهیر، علی ، اصول و مبانی آموزش و پرورش، پیام نور، تهران، 1382

3-حسین نژاد،سید حسین، رویش اندیشه، نشر لوح زرین، دوم،1386

4- جیمز ویز،وا استوارت هالسی، روانشناسی یادگیری، ترجمه محمد نقی براهنی، نشر رضا،1363

5-جان ای ، کالیور، راجر اچ، برونینگ، روانشناسی تربیتی، ترجهه علی نقی خرازی، نشر دانشگاهی، تهران 1375

6- رضا مهجور، سیامک،چگونه کودکانی سرآمد داشته باشیم، اسوه تهران 1373

7-سیف، علی اکبر، روانشناسی پرورشی نوین، دوران، تهران،1389

8-غلامرضا، عمرانی، ثبطی،هامون، اندیشه سازان، تهران شماره اول، 1381     

9-لطف آبادی، حسین، روانشناسی تربیتی، سمت، تهران،1386

10-مفیدی، فرخنده، مدیریت مراکز پیش دبستانی، دانشگاه علامه، 1391

11- مفیدی، فرخنده، برنامه آموزش و پرورش دوره پیش دبستانی، سمت،1374

12- فصل نامه تعلیم و تربیت، سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی، تهران، شماره 3 ، پائیز 1373

13- نادری، عزت اله، سیف نراقی، مریمف دانش آموزان استثنائی، امیر کبیر، تهران، 1369

14- زبان فارسی، کتاب درسی سال دوم دبیرستان، وزارت آموزش و پرورش، 1384

15-لطف آبادی، حسین، روانشناسی تربیتی، سمت، تهران، 1386

 

+ نوشته شده در  چهارشنبه بیست و چهارم دی 1393ساعت 21:38  توسط حمید منصوری  | 

نگاهی به دانشگاه پیام نور مرکز صومعه سرا

     دانشگاه پیام نور مرکز صومعه سرا

«وقل رب ادخلنی مدخل صدق و اخرجنی مخرج صدق و جعل لی من لدنک سلطنا نصیرا»[1]

 

مقدمه:

پیشرفت سریع علم و پژوهش در دهه های پایانی قرن بیستم و اوایل قرن حاضر سبب دگرگونی در همه  ابعاد زندگی ملل مختلف جهان شده وظیفه بسیار سنگین در قیاس با ادوار گذشته بر دوش ما گذاشته است . این مهم در خصوص برنامه ریزی آموزش عالی صد چندان مهم وبا اهمیت تلقی می شود.

برنامه ریزی در زمینه آموزش عالی به لحاظ کمی و کیفی در یک زمان و مکان معین محدود نمی شود و پویایی این کار بر کسی پوشیده نیست. امروزه به دلیل تلاش پژوهشگران در عرصه علم و فن آوری، نیازهای مردم تغییر قابل ملاحظه ای نموده واین نیازهای در زمینه های اقتصادی ، فرهنگی و اجتماعی خود را نشان می دهد.

تقریبا همه علمای و صاحبنظران تعلیم و تربیت معتقدند که یکی از آسانترین ولی در عین حال دشوارترین، حساسترین محور توسعه در همه کشورهای جهان، نظام آموزش عالی  آن کشور است . اگر برنامه های این نظام براساس نگاه به گذشته با رویکرد،یک تجربه ،پرداختن به حال و توجه به آینده براساس یک حقیقت غیرقابل انکار شکل پذیرد قطعا" آینده امید بخشی در انتظار جامعه خواهد بود .

نظام آموزش عالی بطور کلی چنانچه بتواند پیوند علم و عمل را نهادینه کند و خلاء ناشی از آن را که طی سالها بر ساختار آموزش عالی سایه افکند را ریشه کن نماید و روحیه پژوهشگری را به جای مدرک گرایی تقویت کند به وظیفه ذاتی خود عمل نموده و در این حال زمینه مستحکم پيشرفت علمی کشور را فراهم نموده است. در برنامه ریزی توسعه آموزش عالی هدف دست یابی به توسعه همه جانبه است . روش نظام مندی که قدرت تشخیص نیازهای واقعی گذشته ،حال وآینده را داشته باشد .

این برنامه با هدف استفاده از امکانات وظرفیت های موجود تلاش دارد در طی سالهای آیند با فراهم کردن آزمایشگاه و تجهیز سایت رایانه ای به سوی رشته های فنی مهندسی که یکی از روشهای پیوند علم و عمل است حرکت کند.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  چهارشنبه چهارم خرداد 1390ساعت 17:56  توسط حمید منصوری  | 

بررسی موانع و مشکلات اجرایی قاون شوراهای آموزش و پرورش

موضوع نوآوری وشکوفایی به عنوان یکی از محوری ترین بحث زمینه ساز اجرایی قانون شوراها رادربردارد بررویکرد تغییر استوار است مسئله ای که در درون خود نوآوری را می طلبد تا هرچه سریع تر شاهد به بار نشتن این قانون باشیم .در این مقاله موضوعاتی ازقبیل :عدم تفویض اختیار،عدم آگاهی فرهنگیان ومردم عادی ، عدم همکاری سازمانها ونهادهای دولتی وغیر دولتی با آموزش وپرورش ،عدم ثبات در کارشناسی شورا،  بی اعتمادی مردم از عملکرد آموزش وپرورش ،جنبه تشریفاتی داشتن جلسات شوراها،انتصابی بودن اعضاء، نبودن اهرم نظارتی براجراء، ، ترس از خدشه دارشدن وحدت ملی ، هراس مدیران ارشد ازکاهش قدرت شان، خنثی سازی تصیمات توسط سایر نهادها وسازمانهای دولتی و...وراهکارهای برون رفت از وضع موجود عباتنداز:جلب اعتمادمردم ،کاهش تمرکزگرایی،ارتباط بیشتر سازمانه ونهادهای دولتی با مسائل آموزش وپرورش،اداره مدارس به صورت هیت امنایی،نظارت نمایندگان مجلس براجرای قانون ، آگاهی مردم از مسائل گسترده آموزش وپرورش،تغییر نکرش مردم

ادامه مطلب
+ نوشته شده در  پنجشنبه سوم بهمن 1387ساعت 13:7  توسط حمید منصوری  | 

مطالب قدیمی‌تر